Category | Tin mới nhất

Nếu bị bệnh hoặc bị thương ở Nhật Bản thì cần làm gì? Bảo hiểm y tế dành...

By KOKORO（毎日新聞社主催、在ベトナム日本国大使館など後援） Tại Nhật Bản, có chế độ bảo hiểm y tế công để những người bị bệnh hoặc bị thương có thể yên tâm khám và điều trị. Người nước ngoài sinh sống tại Nhật Bản cũng thuộc đối tượng áp dụng, và về nguyên tắc, không phân biệt quốc tịch hay tuổi tác, tất cả mọi người đều phải tham gia một trong các loại bảo hiểm y tế công. Bài viết này sẽ giải thích chi tiết về việc thực tập sinh kỹ năng, người nước ngoài thuộc...

30/09/2026

LÀM THẾ NÀO ĐỂ KHÔNG GẶP PHẢI TAI NẠN LAO ĐỘNG
08/09/2026
By KOKORO (Báo Mainichi; Đơn vị hỗ trợ: Đại sứ quán Nhật Bản tại Việt Nam, v.v.) Việc bị thương trong lúc làm việc hoặc trên đường đi làm, hay mắc các bệnh có nguyên nhân do công việc, được gọi là “tai nạn lao động” (rosai). Khi người nước ngoài làm việc tại Nhật Bản, do các vấn đề về năng lực tiếng Nhật, sự khác biệt về thói quen tại nơi làm việc hay thiếu kinh nghiệm làm việc, nên có trường hợp họ không thể hiểu đầy đủ các thao tác nguy hiểm hay các quy tắc, dẫn đến tai nạn lao động. Nếu gặp phải tai nạn lao động, cũng khả năng bạn sẽ gặp khó khăn khi tiếp tục công việc. Trong bài viết này, tôi sẽ giải thích những điều mà các bạn nên ghi nhớ để phòng tránh tai nạn lao động, tập trung chủ yếu vào những chấn thương do tai nạn trong lúc làm việc hoặc trên đường đi làm. 1. "3 nguyên tắc an toàn" bạn cần ghi nhớ trước tiên Để phòng tránh tai nạn lao động, trước hết hãy ghi nhớ 3 điều sau đây. ① Không làm việc khi mình chưa hiểu rõ. ② Nếu cảm thấy nguy hiểm, hãy tạm dừng lại. ③ Nếu không hiểu, nhất định phải hỏi. Bất kể loại hình công việc của bạn là gì thì đây là những điều cơ bản về an toàn cực kỳ quan trọng. Ví dụ, khi không hiểu rõ cách vận hành máy móc, bạn tuyệt đối không được tự ý thao tác theo suy nghĩ chủ quan của mình kiểu như "chắc là thế này". Việc thao tác khi mới chỉ nhìn cách làm của người đi trước mà chưa hiểu rõ hoàn toàn cũng rất nguy hiểm. Việc nói "Xin lỗi, tôi không hiểu" hay "Xin hãy hướng dẫn lại cho tôi một lần nữa" hoàn toàn không phải là điều gì đáng xấu hổ. Nếu cứ làm việc khi chưa hiểu rõ để rồi xảy ra tai nạn, thì sẽ gây ra ảnh hưởng, rắc rối lớn cho cả bản thân bạn lẫn những người làm việc cùng bạn. “Dừng lại” → “Hỏi” → “Hiểu rõ rồi mới làm” Nhất định phải ghi nhớ việc tuân thủ đúng trình tự này. 2. Các tai nạn lao động thường gặp tại nơi làm việc Bằng việc biết được thực tế những tai nạn nào hay xảy ra tại nơi làm việc, bạn có thể dễ dàng hình dung được "hành vi nào là nguy hiểm". ① Trượt ngã (Tento) Nếu sàn nhà tại nơi làm việc bị ướt, hoặc có đồ vật đặt trên lối đi, bạn có thể bị trượt hoặc vấp ngã. Đặc biệt, bạn cần hết sức chú ý khi đang vội, hoặc khi đang bê đồ vật lớn bằng cả hai tay khiến việc quan sát phía dưới chân trở nên khó khăn. 【Biên pháp】 Không chạy mà hãy đi lại một cách bình tĩnh tại nơi làm việc. Khi đi bộ, hãy kiểm tra kỹ dưới chân và hướng di chuyển. Không để đồ vật trên lối đi. Nếu sàn nhà bị ướt do nước hoặc dầu, v.v., thì không được để mặc như vậy mà phải lập tức thông báo cho ai đó biết. ② Tai nạn do bị kẹp (Hasamare jiko) Đây là tai nạn bị kẹp tay hoặc ngón tay, v.v. do chạm vào các bộ phận đang chuyển động của máy móc. Việc đáng lẽ phải tắt máy nhưng lại không tắt mà cứ thế tiến hành thao tác, hoặc đưa tay lại gần khi chưa xác nhận kỹ chuyển động của máy sẽ dẫn đến tai nạn nghiêm trọng. Tùy từng trường hợp mà ngón tay hoặc cánh tay có thể bị máy kẹp đứt lìa hoặc bị nghiền nát. 【Biên pháp】 Đối với những thao tác cần phải đưa tay hoặc cơ thể lại gần máy móc, hãy dừng máy theo đúng quy trình đã quy định. Xác nhận máy đã dừng lại hoàn toàn rồi mới tiến hành thao tác. Không đưa tay vào máy móc đang hoạt động. Nếu không hiểu rõ, đừng tự ý phán đoán mà hãy xác nhận lại với cấp trên hoặc người đi trước. ③ Tai nạn do bị cuốn vào (Makikomare jiko) Đây là tai nạn mà quần áo, găng tay, tóc,…bị cuốn vào máy móc đang quay. Khi bị cuốn vào, trong khoảng thời gian ngắn trước khi dừng máy móc lại được, bạn có thể bị chấn thương nghiêm trọng. 【Biên pháp】 Khi làm việc, không mặc quần áo dễ bị cuốn vào máy móc. Trường hợp bạn có tóc dài, thì hãy buộc gọn gàng theo phương pháp đã quy định. Không tiến lại gần máy móc hơn mức cần thiết. Không tự ý tháo bỏ hoặc làm vô hiệu hóa các thiết bị an toàn của máy móc. Đối với những thao tác cần đưa cơ thể lại gần máy móc, hãy tuân thủ đúng quy trình an toàn đã được quy định. ※ Chú ý: Tùy thuộc vào từng thao tác, găng tay có thể trở thành nguyên nhân khiến bạn bị cuốn vào máy móc. Đừng suy nghĩ rập khuôn theo một chiều rằng "hễ đeo găng tay thì nhất định sẽ an toàn", hãy sử dụng đúng cách các trang bị bảo hộ đã được quy định cho công việc đó. ④ Tai nạn do bị cắt/ cọ xát (Kire・Kosure jiko) Đây là loại tai nạn mà cơ thể chạm vào dao, công cụ, hoặc các bộ phận đang chuyển động của máy móc dẫn đến bị cắt hoặc trầy xước. Trong một số trường hợp, điều này có thể dẫn đến việc đứt lìa ngón tay hoặc các bộ phận khác. 【Biên pháp】 Sử dụng đúng cách các trang bị bảo hộ cần thiết cho công việc. Khi sử dụng dao hoặc các loại máy móc có lưỡi dao thì cần đặc biệt thận trọng trong thao tác. Trước khi tiến hành thao tác, hãy kiểm tra kỹ xem công cụ hay máy móc có gì bất thường không, thiết bị an toàn có hoạt động chính xác hay không. Tuân thủ nghiêm ngặt tài liệu hướng dẫn công việc và các quy trình đã được quy định. Khi sử dụng dao, hãy chú ý đến hướng của lưỡi dao và vị trí của bàn tay. ⑤ Ngã từ trên cao xuống/ Rơi xuống (Tsuiraku・Tenraku) Tại các công trường xây dựng, hãy hết sức cẩn thận với kiểu tai nạn "ngã từ trên cao xuống/rơi xuống" từ những nơi cao như thang chữ A (Kyatatsu) hay giàn giáo. 【Biên pháp】 Sử dụng đúng cách thiết bị chống rơi ngã cần thiết cho công việc. Kiểm tra tình trạng dưới chân và nơi làm việc. Không làm việc trong tư thế gượng ép, cố sức. Sử dụng đúng cách thang chữ A và giàn giáo. Đừng nghĩ rằng "chỉ một lát thôi nên không sao đâu" mà bỏ qua các thiết bị an toàn. ⑥ Va chạm với xe nâng (Forklift) Tại một số nhà máy và kho bãi, có rất nhiều xe nâng di chuyển. Cũng có những tai nạn va chạm xảy ra do xe nâng xuất hiện từ những vị trí khuất tầm nhìn, bị che khuất bởi hàng hóa hoặc cột trụ và va chạm với người đi bộ. Đối với người điều khiển xe nâng, có rất nhiều vị trí họ không thể nhìn thấy (điểm mù). Khi đi bộ ở gần xe nâng, hãy xác nhận xem người điều khiển xe đã nhận ra sự có mặt của bạn hay chưa. 【Biên pháp】 Hãy quan sát kĩ xung quanh khi đi bộ tại nơi làm việc. Chú ý đến các xe nâng xuất hiện từ những góc khuất tầm nhìn như phía sau hàng hóa hoặc cột trụ. Sử dụng lối đi dành cho người đi bộ đã được quy định. Khi tiến lại gần xe nâng, hãy xác nhận xem người điều khiển xe đã nhận ra mình hay chưa. 【Những điểm cần lưu ý đối với người điều khiển xe】 Trong số các thực tập sinh kỹ năng và người nước ngoài theo diện kỹ năng đặc định, cũng có những người làm công việc điều khiển xe nâng. Khi điều khiển xe nâng, hãy lưu ý những điều sau đây. Khi tầm nhìn phía trước bị hạn chế, thì không được cố tiến lên, mà hãy di chuyển bằng các phương pháp giúp xác nhận an toàn như đi lùi hoặc nhờ người hướng dẫn để điều hướng. Tại các điểm mù và các giao lộ, nhất định phải tạm dừng để xác nhận an toàn. Bấm còi khi cần thiết để thông báo sự hiện diện của mình cho những người xung quanh biết. Không được chở người trên càng nâng (nĩa nâng) hoặc trên pallet. Khi rời khỏi xe nâng, hãy dừng xe theo phương pháp đã quy định, tắt động cơ và cài phanh tay. 3. Những tai nạn xảy ra do "không hiểu", "không thể hỏi" Khi không hiểu, nhất định phải hỏi Khi người nước ngoài làm việc tại Nhật Bản, việc chưa quen với tiếng Nhật hay các quy tắc tại nơi làm việc có thể dẫn đến tai nạn lao động. Ví dụ, các bạn hãy đặc biệt lưu ý những hành vi sau đây. Mặc dù không hiểu những hướng dẫn công việc, nhưng cũng không xác nhận lại ý nghĩa do ngại hỏi lại đối phương. Mặc dù không hiểu rõ nội dung hướng dẫn, nhưng cũng không để tâm mà cứ tiếp tục làm việc Mặc dù chưa hiểu đầy đủ quy trình làm việc nhưng vẫn vận hành máy móc mà không xác nhận với những người xung quanh. Dù là công việc lần đầu tiên thực hiện nhưng đã tự ý nghĩ rằng "vì mình từng nhìn thấy rồi nên chắc chắn sẽ làm được". Tự ý nghĩ rằng "mọi người có vẻ bận rộn nên không thể hỏi" hoặc "hỏi những điều mình không hiểu thì thật xấu hổ". Những hành vi như “không biết”, “không hiểu”, “không hỏi”, “không hiểu nhưng vẫn tự ý làm việc theo cách của mình” hay “vội vàng, hấp tấp” chính là những nguyên nhân trực tiếp dẫn đến tai nạn lao động. Khi cảm thấy bất an hoặc chưa chắc chắn dù chỉ một chút thôi, các bạn đừng tự phán đoán rằng "chắc là không sao đâu", mà hãy dừng ngay thao tác lại để xác nhận với cấp trên hoặc người đi trước. Việc hỏi “Tôi không hiểu”, “Xin hãy hướng dẫn lại cho tôi một lần nữa” hoàn toàn không phải là điều gì đáng xấu hổ hay không tốt cả. Việc đặt câu hỏi vì sự an toàn cũng là một phần của công việc. Có người để có thể trao đổi Để có thể hỏi ngay những điều chưa hiểu, việc tìm sẵn “người có thể trao đổi” tại nơi làm việc trong những lúc bình thường cũng rất quan trọng. Trong trường hợp không thể hỏi ngay người đưa ra chỉ thị cho mình, hoặc dù đã nghe giải thích nhưng vẫn chưa hiểu rõ, bạn cần phải xác nhận lại với một người khác. Hãy quyết định sẵn một người mà bạn có thể trao đổi khi gặp khó khăn, chẳng hạn như đàn anh cùng quốc tịch, cấp trên người Nhật, hoặc người chịu trách nhiệm tại hiện trường. Nếu ngày thường bạn đã xác định rõ “Khi gặp khó khăn, tôi sẽ hỏi người này” thì khi cần thiết sẽ rất dễ đặt câu hỏi. 4. Ghi nhớ các từ ngữ cảnh báo nguy hiểm Tại nơi làm việc ở Nhật Bản có nhiều từ ngữ dùng để cảnh báo nguy hiểm. Nếu không hiểu được các từ ngữ đó, bạn sẽ không thể nhận biết được các mối nguy hiểm xung quanh mình. Tại nơi làm việc, người ta thường sử dụng những từ ngữ ngắn gọn để truyền đạt vấn đề nguy hiểm. Ví dụ như: Kiken (= Abunai): Nguy hiểm Tachiiri-kinshi (= Haitte ha ikenai): Cấm vào Chuui: Chú ý Tomare: Dừng lại Kouon: Nhiệt độ cao Kanden: Giật điện Kaitenchuu: Đang vận hành Không phải họ đang “nổi giận” đâu Khi bạn đang ở trong tình huống nguy hiểm cận kề tại nơi làm việc, những người xung quanh có thể dùng giọng điệu mạnh để nhắc nhở, chẳng hạn như: “Abunai! (Nguy hiểm)”, “Sawaruna! (Đừng chạm vào)”. Điều đó không có nghĩa là người đó đang tức giận với bạn. Trong tình huống nguy hiểm, để có thể bảo vệ bạn thì họ cần sử dụng những từ ngữ ngắn và mạnh như vậy để thông báo. Chú ý cả đến phương ngữ Tùy từng khu vực mà đôi khi người ta sử dụng những từ ngữ hơi khác nhau (phương ngữ). Ví dụ, có trường hợp từ “Abunai” (nguy hiểm) được nói thành “Abunee” hoặc “Okkanee”. Không chỉ đối với phương ngữ, nếu bạn không hiểu lời nói của đối phương thì hãy nói với họ một cách thẳng thắn, không cần ngại ngần: “Xin lỗi, tôi không hiểu từ bạn vừa nói”. Việc không mặc kệ mà hỏi lại những từ ngữ không quen thuộc cũng là một biện pháp phòng ngừa an toàn quan trọng. 5. Không sử dụng máy móc, công cụ theo suy nghĩ chủ quan "chắc là thế này" Khi không hiểu cách vận hành máy móc hay cách làm việc, tuyệt đối không được tiếp tục công việc dựa trên những suy đoán kiểu như "chắc là thế này". Những hành vi dưới đây đặc biệt nguy hiểm: Bắt chước làm theo những gì nhìn thấy. Dù không hiểu gì nhưng vẫn thử ấn công tắc máy móc. Chạm vào máy móc đang hoạt động. Tự ý thay đổi quy trình làm việc theo cách của mình. Tự ý tháo bỏ thiết bị an toàn. Nghĩ rằng "chỉ một lát thôi nên không sao đâu". Khi không biết cách làm đúng, hãy nói cho đối phương biết những câu như: “Tôi không hiểu”, “Xin hãy hướng dẫn lại cho tôi một lần nữa”. Ngoài ra, bạn cũng cần đặc biệt cẩn thận khi vệ sinh hoặc kiểm tra máy móc. Nếu thực hiện công việc khi chưa tắt nguồn máy, máy có thể bất ngờ hoạt động trở lại và dẫn đến tai nạn nghiêm trọng. Hãy xác nhận rằng máy đã dừng lại hoàn toàn rồi mới tiến hành thao tác. 6. Thu dọn, sắp xếp ngăn nắp cũng là biện pháp an toàn Việc sắp xếp và giữ gìn mọi thứ ngăn nắp không chỉ đơn thuần là để làm sạch nơi làm việc, mà nó còn có liên quan rất lớn đến an toàn. Nếu nơi làm việc bừa bộn, các vấn đề dưới đây sẽ rất dễ xảy ra Vấp Ngã Rơi đồ Phải vội vàng tìm kiếm các dụng cụ cần thiết Gia tăng sai sót trong công việc といった問題が起こりやすくなります。【Biên pháp】 Sau khi kết thúc công việc, hãy trả những vật dụng đã sử dụng trở lại đúng vị trí đã quy định Hãy hình thành thói quen giữ gìn nơi làm việc luôn trong trạng thái an toàn, chẳng hạn như không để đồ vật trên lối đi, hay lập tức thông báo nếu làm đổ nước hoặc dầu ra sàn. 7. Hãy thử thực hiện việc chỉ tay xác nhận Trước khi bắt đầu công việc, chúng ta hãy tiến hành kiểm tra an toàn. Tại Nhật Bản có một phương pháp xác nhận an toàn gọi là “chỉ tay xác nhận” (Yubisashi-kakunin). Đây là phương pháp vừa chỉ bằng ngón tay vừa nói thành tiếng để xác nhận tình trạng an toàn, thường được sử dụng tại các tuyến đường sắt, nhà máy hay công trường xây dựng ở Nhật Bản. Ví dụ như, “Heremetto yoshi!” (Mũ bảo hiểm, tốt!) “Tebukuro yoshi!” (Găng tay, tốt!) “Kikai teishi yoshi!” (Máy đã dừng, tốt!) “Migi yoshi! Hidari yoshi” (Bên phải, tốt! Bên trái, tốt!) Không chỉ đơn thuần là nhìn bằng mắt, việc kết hợp giữa “chỉ bằng ngón tay” và “đọc thành tiếng” sẽ giúp bạn dễ dàng nâng cao ý thức xác nhận an toàn hơn. 8. Sử dụng đúng cách các trang thiết bị bảo hộ Tùy thuộc vào từng công việc mà có nhiều trang thiết bị bảo hộ khác nhau, chẳng hạn như mũ bảo hiểm, giày an toàn, kính bảo hộ, nút bịt tai, khẩu trang chống bụi, hay thiết bị chống rơi ngã (dây đai an toàn). Đây là những dụng cụ quan trọng để bảo vệ cơ thể của bạn. Bạn tuyệt đối không được suy nghĩ kiểu như "chỉ một lát thôi nên không sao đâu" hay "vì phiền phức nên không dùng cũng được". Ngoài ra, các trang thiết bị bảo hộ chỉ phát huy được tác dụng bảo vệ tối đa khi bạn sử dụng chúng đúng cách. Trường hợp bạn không biết cách sử dụng, hoặc không biết rõ công việc của mình cần những trang bị bảo hộ nào, thì nhất định phải xác nhận lại. 9. Tiếp nhận việc đào tạo an toàn bằng "phương pháp dễ hiểu" Để làm việc an toàn, thì không chỉ nội dung công việc, mà việc hiểu đúng các hướng dẫn và giải thích về an toàn cũng vô cùng quan trọng. 日本語が難しくて分からない場合は、遠慮せず、Nếu tiếng Nhật quá khiến bạn không hiểu, bạn đừng ngần ngại mà đề xuất để được giải thích bằng những phương pháp mà bản thân bạn có thể hiểu rõ nhất, chẳng hạn như Tôi mong rằng sẽ được giải thích bằng tiếng Nhật đơn giản, dễ hiểu. Tôi mong rằng sẽ được giải thích bằng tiếng mẹ đẻ. Tôi mong rằng sẽ được bổ sung phần giải thích bằng hình ảnh hoặc hình minh họa. Tôi mong rằng sẽ được giải thích bằng cách sử dụng máy móc hoặc công cụ thực tế. Việc thực sự hiểu rõ nội dung công việc quan trọng hơn nhiều so với việc chỉ nói "Tôi đã hiểu". Nếu có điều gì chưa hiểu, hãy mạnh dạn nói với công ty rằng: "Xin hãy giải thích dễ hiểu hơn một chút nữa". Bạn hoàn toàn không cần phải e ngại việc này. 10. Tai nạn trên đường đi làm Tai nạn trên đường đi làm, nếu đáp ứng một số điều kiện nhất định, cũng sẽ được công nhận là “một phần của tai nạn lao động” và thuộc đối tượng chi trả của bảo hiểm tai nạn lao động. Để phòng tránh tai nạn trên đường đi làm, điều quan trọng trước hết là phải có đủ thời gian dự phòng. Khi vội vàng, bạn có thể lờ đi đèn tín hiệu hoặc thực hiện những hành động mạo hiểm như băng qua đường trái phép. Khi đi xe đạp, hãy tuân thủ các quy tắc giao thông và chú ý quan sát kỹ xung quanh. Việc vừa đi bộ vừa xem điện thoại, hay vừa điều khiển xe đạp vừa sử dụng điện thoại cũng là hành vi cực kỳ nguy hiểm. [iconpress id="local_1803" title="external link" style="color:#525252; font-size:22px;" ] 6 hành vi vi phạm pháp luật dễ mắc phải khi đi xe đạp｜KOKORO 【Biên pháp】 Ra khỏi nhà sớm để có đủ thời gian dự phòng. Tuân thủ đèn tín hiệu và các quy tắc giao thông. Khi đi xe đạp, hãy chú ý quan sát kỹ xung quanh. Không được vừa đi bộ vừa xem điện thoại, hay vừa điều khiển xe đạp vừa sử dụng điện thoại. Đặc biệt chú ý vào những ngày mưa khi đường trơn trượt. 11. Khi xảy ra tai nạn lao động Nếu bạn bị thương trong lúc làm việc hoặc trên đường đi làm, thì đừng cố gượng ép tiếp tục công việc. Cho dù là chấn thương nhỏ, đối với những vết thương xảy ra trong lúc làm việc, trước hết hãy báo ngay cho người phụ trách hoặc cấp trên biết và tiếp nhận các biện pháp sơ cứu cần thiết. Ngay cả khi vết thương có vẻ nhỏ, cơn đau cũng có thể trở nên dữ dội hơn về sau. Ngoài ra, trường hợp bạn bị thương hoặc mắc bệnh do nguyên nhân là công việc, thì có thể được nhận các khoản chi trả từ chế độ bảo hiểm tai nạn lao động. Chính vì vậy, nếu bị thương trong lúc làm việc, nhất định hãy báo cho cấp trên hoặc những người liên quan biết. Chế độ bảo hiểm tai nạn lao động cũng được áp dụng cho cả người lao động nước ngoài. Việc có được công nhận là tai nạn lao động hay không không phải do công ty quyết định, mà do Văn phòng Thanh tra Tiêu chuẩn Lao động (Roudou Kijun Kantokusho) phán quyết. Ngay cả khi bị công ty nói rằng "đây không phải là tai nạn lao động", bạn cũng đừng tự nghĩ rằng mình không thể làm thủ tục đề nghị hưởng chế độ bảo hiểm tai nạn lao động. Công ty không có thẩm quyền quyết định việc này. Nếu có điều gì chưa hiểu về bảo hiểm tai nạn lao động, hãy trao đổi với người phụ trách của công ty, Văn phòng Thanh tra Tiêu chuẩn Lao động, hoặc bộ phận tư vấn dành cho người lao động nước ngoài. [iconpress id="local_1803" title="external link" style="color:#525252; font-size:22px;" ] Các loại bảo hiểm tai nạn lao động và cách nhận thanh toán bảo hiểm｜KOKORO [iconpress id="local_1803" title="external link" style="color:#525252; font-size:22px;" ] Sách hướng dẫn yêu cầu bồi thường bảo hiểm tai nạn lao động (Đa ngôn ngữ)｜Bộ Y tế, Lao động và Phúc lợi Nhật Bản 12. Tổng kết ―― Vì sự an toàn hãy "Dừng lại • Hỏi • Xác nhận" Những điều quan trọng để phòng tránh tai nạn không phải là những việc gì quá đặc biệt: Đừng làm việc khi mình chưa hiểu rõ. Nếu cảm thấy nguy hiểm, hãy tạm dừng lại. Nếu không hiểu, nhất định phải hỏi. Trước khi bắt đầu công việc, hãy "kiểm tra an toàn rồi mới làm việc". Hãy tạo cho mình thói quen thực hiện những điều này. Tại nơi làm việc ở Nhật Bản, có thể có những từ ngữ hay quy tắc khó hiểu đối với người nước ngoài. Tuy nhiên, việc "hỏi những điều mình không hiểu" hoàn toàn không phải là điều gì xấu cả. “Dừng lại” → “Hỏi” → “Hiểu rõ rồi mới làm”. Thói quen này sẽ bảo vệ sức khỏe, sự an toàn của chính bản thân bạn và cuộc sống của gia đình bạn. Để có thể làm việc lâu dài và khỏe mạnh tại Nhật Bản, ngay từ hôm nay hãy luôn lưu tâm đến tinh thần “An toàn là trên hết” (Anzen Daiichi). ※ Về các loại bệnh phát sinh từ nguyên nhân công việc (bệnh nghề nghiệp), chúng tôi sẽ giải thích ở bài viết tiếp theo [iconpress id="local_1803" title="external link" style="color:#525252; font-size:22px;" ] Các loại bệnh phát sinh từ nguyên nhân công việc――Bệnh nghề nghiệp người nước ngoài cần biết｜KOKORO
Thẻ lưu trú quan trọng đến mức nào
11/08/2026
By KOKORO (Báo Mainichi; Đơn vị hỗ trợ: Đại sứ quán Nhật Bản tại Việt Nam, v.v.) Người nước ngoài cư trú tại Nhật Bản trên 3 tháng về nguyên tắc sẽ được cấp "Thẻ lưu trú" (zairyuu kaado). Trên thẻ lưu trú có ghi các thông tin quan trọng như họ tên, ngày tháng năm sinh, quốc tịch/khu vực, tư cách lưu trú, và thời hạn lưu trú của bạn. Để có thể sinh sống một cách an tâm tại Nhật Bản, bạn phải tuân thủ các quy định liên quan đến thẻ lưu trú. Bài viết này sẽ giải thích những quy định cơ bản mà bạn cần biết về thẻ lưu trú. ◆ Nội dung bài viết này ◆ 1. Phải luôn mang theo thẻ lưu trú bên mình 2. Hãy thay đổi địa chỉ trên thẻ lưu trú sau khi chuyển nhà 3. Khi làm mất thẻ lưu trú 4. Không mượn hoặc cho mượn thẻ lưu trú 5. Thẻ lưu trú bị làm giả hoặc bị thay đổi thông tin 6. Khi gặp khó khăn hãy tìm người để thảo luận 7. Tổng kết 1. Phải luôn mang theo thẻ lưu trú bên mình Thẻ lưu trú là loại thẻ rất quan trọng Về nguyên tắc, người nước ngoài sống tại Nhật Bản hơn ba tháng sẽ được cấp thẻ lưu trú. Ví dụ, những người lưu trú tại Nhật Bản theo các diện như "Kĩ năng đặc định (tokutei ginou)", "Thực tập sinh kỹ năng (ginou jisshuu)", "Đào tạo và việc làm (ikusei shuurou)", "Kỹ sư/Chuyên gia Nhân văn/Dịch vụ Quốc tế", "Du học sinh" và "Người phụ thuộc" sẽ được cấp thẻ lưu trú. Trái lại, những người đến Nhật Bản bằng visa "lưu trú ngắn hạn" hoặc những người có thời gian lưu trú (được hiểu là thời gian lưu trú liên tục tại Nhật Bản) từ ba tháng trở xuống sẽ không được cấp thẻ lưu trú. Thẻ lưu trú là một loại thẻ quan trọng chứng minh bạn đang sinh sống hợp pháp tại Nhật Bản. Hơn nữa, bạn có thể nhận được yêu cầu xuất trình thẻ này trong nhiều trường hợp khác nhau, chẳng hạn như khi xin việc, mở tài khoản ngân hàng, ký hợp đồng điện thoại di động hoặc thuê nhà. Hãy luôn luôn mang theo thẻ lưu trú của bạn. Người nước ngoài đã được cấp thẻ lưu trú phải luôn mang theo thẻ này khi ra ngoài. Nếu cảnh sát hoặc nhân viên của Cục quản lý xuất nhập cảnh yêu cầu bạn xuất trình thẻ lưu trú thì bạn phải xuất trình thẻ đó. Ví dụ, khi bạn đang đi trên đường và gặp cảnh sát, bạn có thể bị giữ lại để hỏi chuyện (các câu hỏi nghiệp vụ). Điều này cũng áp dụng tương tự đối với người Nhật. Khi đó, nếu cảnh sát yêu cầu xuất trình thẻ lưu trú thì bạn phải xuất trình thẻ cho họ. Nếu bạn để thẻ lưu trú ở nhà khi ra ngoài và không thể xuất trình khi bị thẩm tra thì bạn đã vi phạm nghĩa vụ pháp lý. Ngoài ra, bản sao hoặc ảnh chụp thẻ lưu trú trên điện thoại thông minh không thể thay thế cho thẻ thật. Bạn phải luôn mang theo thẻ lưu trú bản gốc bên mình. 【Điểm lưu ý】・ Khi ra ngoài, hãy nhớ luôn mang theo thẻ lưu trú giống như ví tiền hoặc điện thoại thông minh của bạn. 【Hình phạt】・ Nếu người có thẩm quyền như cảnh sát yêu cầu xuất trình thẻ lưu trú mà không xuất trình dù không có lý do chính đáng thì bạn có thể bị phạt tù từ 1 năm trở xuống hoặc bị phạt tiền lên đến 20 vạn Yên. 2. Hãy thay đổi địa chỉ trên thẻ lưu trú sau khi chuyển nhà Khi chuyển nhà và thay đổi địa chỉ, bạn hãy làm thủ tục thay đổi địa chỉ tại văn phòng hành chính cấp quận, thị xã, thành phố, thị trấn hoặc làng (gọi chung là Ủy ban hành chính địa phương) ở nơi ở mới. Lúc đó, nếu bạn mang theo thẻ lưu trú, địa chỉ mới sẽ được ghi vào thẻ lưu trú. Nếu địa chỉ đã thay đổi nhưng bạn vẫn không khai báo, thì có thể bị coi là vi phạm pháp luật. Ngoài ra, các thông báo quan trọng từ Cục quản lý xuất nhập khẩu và lưu trú địa phương cũng có thể không đến được tay bạn. 【Điểm lưu ý】・ Sau khi chuyển nhà, hãy làm thủ tục thay đổi địa chỉ càng sớm càng tốt. Khi đó, hãy nộp cả thẻ lưu trú tại Ủy ban hành chính địa phương. 3. Khi làm mất thẻ lưu trú Khi thẻ lưu trú bị mất, bị mất cắp, hoặc bị bẩn, rách đến mức không thể sử dụng được nữa, bạn hãy nộp đơn xin cấp lại tại Cục quản lý xuất nhập cảnh. Nếu bị mất thẻ lưu trú, trước tiên bạn hãy trình báo với cảnh sát. Sau đó, trong vòng 14 ngày kể từ ngày nhận ra mình đã làm mất thẻ, bạn phải nộp đơn xin cấp lại tại Cục quản lý xuất nhập cảnh gần nhất. Bạn không được để mặc như vậy với suy nghĩ rằng "biết đâu lát nữa sẽ tìm thấy". Thẻ lưu trú là một loại thẻ rất quan trọng để bạn sinh sống tại Nhật Bản. Ngay khi nhận ra đã làm mất thẻ, bạn hãy làm thủ tục càng sớm càng tốt. 【Điểm lưu ý】・ Khi thẻ lưu trú bị mất hoặc bị mất cắp, về nguyên tắc, bạn phải nộp đơn xin cấp lại trong vòng 14 ngày kể từ ngày biết việc đó. Nếu quá thời hạn này, bạn có thể bị coi là vi phạm pháp luật. 4. Không mượn hoặc cho mượn thẻ lưu trú Tuyệt đối không được cho mượn thẻ lưu trú Thẻ lưu trú là loại thẻ chỉ có chính chủ mới có thể sử dụng. Có thể bạn sẽ gặp trường hợp bị người không có thẻ lưu trú hợp pháp nhờ vả rằng "tôi muốn mượn để dùng khi đi bệnh viện" hoặc "tôi cần mượn vì buổi phỏng vấn xin việc yêu cầu". Tuy nhiên, tuyệt đối không được cho người khác mượn thẻ lưu trú. Việc cho mượn thẻ lưu trú bị pháp luật nghiêm cấm. Dù bạn nghĩ rằng việc đó là để giúp đỡ đối phương, nhưng nếu cho mượn thẻ lưu trú, bạn sẽ trở thành người vi phạm pháp luật. Điều gì sẽ xảy ra nếu bạn cho mượn thẻ lưu trú Nếu người khác sử dụng thẻ lưu trú của bạn, có nguy cơ thẻ này sẽ bị lạm dụng cho nhiều loại vi phạm khác nhau, chẳng hạn như người đó đi làm việc bất hợp pháp, tự ý mở tài khoản ngân hàng bằng tên của bạn hoặc đăng ký điện thoại di động dưới danh nghĩa của bạn. Trong trường hợp đó, chính bạn là người cho mượn thẻ lưu trú cũng sẽ bị cuốn vào những rắc rối lớn. Tất nhiên, việc mượn thẻ lưu trú của người khác cũng là điều không được phép. Ngay cả với những lý do như "chỉ một thời gian ngắn thôi" hay "chỉ cho đến khi tìm được việc làm", bạn cũng không được cầm hoặc sử dụng thẻ lưu trú của người khác. Thẻ lưu trú là một loại thẻ quan trọng mà không ai khác ngoài chính chủ được phép sử dụng. Một số ví dụ thực tế về việc lạm dụng thẻ lưu trú ・ Một người nước ngoài cư trú bất hợp pháp đã nộp bản sao thẻ lưu trú của người quen cho chỗ làm để tiếp tục làm việc tại Nhật Bản. → Cả bản thân người đó và người cho mượn thẻ lưu trú đều đã bị bắt giữ. ・ Một người đã nộp thẻ lưu trú của người khác (hoặc bản sao của thẻ) tại quầy tiếp đón của bệnh viện để phẫu thuật, sau đó rời đi mà không trả chi phí. → Nhiều trường hợp tương tự đã được báo cáo. Trong trường hợp này, người cho mượn thẻ cũng có khả năng bị khép tội. 【Điểm lưu ý】・ Dù đối phương là gia đình hay bạn bè thân thiết cũng tuyệt đối không được cho mượn thẻ lưu trú. ・ Ngoài ra, cũng không được mượn hoặc giữ thẻ lưu trú của người khác. 【Hình phạt】・Trường hợp cho người khác mượn thẻ lưu trú hoặc sử dụng thẻ lưu trú mang tên người khác, bạn sẽ vi phạm Luật Kiểm soát xuất nhập cảnh và có thể bị phạt tù từ 1 năm trở xuống hoặc bị phạt tiền lên đến 20 vạn Yên. Ngoài ra, bạn cũng có thể bị cưỡng chế trục xuất về nước. 5. Thẻ lưu trú bị làm giả hoặc bị thay đổi thông tin Đôi khi bạn có thể bắt gặp thông tin rao bán thẻ lưu trú giả trên mạng xã hội. "Có cái này là có thể đi làm được" "Giống hệt thẻ thật nên không sao đâu" Bạn tuyệt đối không được tin vào những lời nói như vậy. Việc làm giả thẻ lưu trú đã đành, nhưng ngay cả việc mua, sở hữu, hay sử dụng thẻ lưu trú giả cũng đều là hành vi phạm tội. Ngoài ra, nếu sử dụng thẻ lưu trú giả để đi làm chính thức hoặc làm thêm, bạn không chỉ gây rắc rối cho chính bản thân mình mà còn gây ảnh hưởng rất lớn đến cả công ty đã tuyển dụng bạn. 【Điểm lưu ý】・ Mạng xã hội có rất nhiều thông tin sai sự thật. Dù có những lời quảng cáo như "tuyệt đối không bị phát hiện" thì bạn cũng không được tin theo. Tuyệt đối không được đụng vào thẻ lưu trú giả. 6. Khi gặp khó khăn hãy tìm người để thảo luận Việc làm giả, thay đổi thông tin thẻ lưu trú hay sở hữu loại thẻ lưu trú như vậy đều là hành vi phạm tội Tuyệt đối không mua thẻ lưu trú đã bị làm giả hoặc bị thay đổi thông tin. Để không rơi vào hoàn cảnh phải mua loại thẻ đó, bạn hãy thảo luận với các cơ quan hành chính hoặc hiệp hội luật sư trước khi bỏ trốn hay trước khi hết hạn lưu trú. Đối với thực tập sinh kỹ năng, nếu gặp khó khăn, trước tiên hãy thảo luận với cơ quan quản lý (nghiệp đoàn). Nếu vẫn không giải quyết được, bạn hãy gửi tin nhắn cho Cơ quan quản lý thực tập sinh nước ngoài (OTIT). Trang web của OTIT có thể chuyển đổi sang nhiều ngôn ngữ ngay tại trang chủ. Trên trang web của OTIT cũng có trang để bạn gửi tin nhắn bằng tiếng mẹ đẻ. [iconpress id="local_1803" title="external link" style="color:#525252; font-size:22px;" ] Trang tư vấn bằng tiếng mẹ đẻ của OTIT Ngay cả khi vấn đề của bạn không được giải quyết trong một lần tư vấn, xin đừng bỏ cuộc hoặc bỏ trốn. Việc tư vấn với một tổ chức khác có thể sẽ hữu ích trong trường hợp này. [iconpress id="local_1803" title="external link" style="color:#525252; font-size:22px;" ] Phòng tư vấn thực tập sinh kỹ năng người nước ngoài（Facebook） [iconpress id="local_1803" title="external link" style="color:#525252; font-size:22px;" ] Hội hỗ trợ Tomoiki Nhật - Việt (E-mail） n.tomoiki@gmail.com 7. Tổng kết Thẻ lưu trú là một loại thẻ rất quan trọng để bạn sinh sống và làm việc tại Nhật Bản. Việc tuân thủ các quy định liên quan đến thẻ lưu trú cũng chính là cách để bảo vệ bản thân bạn. Ngay cả trong trường hợp bản thân hay ai đó gặp khó khăn, bạn cũng không được mượn, cho mượn thẻ lưu trú hoặc sử dụng thẻ lưu trú giả. Bởi vì nếu làm những việc như vậy, khả năng cao sẽ cấu thành hành vi phạm tội và bạn cũng phải đối mặt với nguy cơ bị cuốn vào những rắc rối lớn. Bạn không được coi nhẹ các quy định liên quan đến thẻ lưu trú. Nếu không tuân thủ quy định, bạn có thể phải chịu phạt hoặc trở thành đối tượng bị trục xuất cưỡng chế. Ngoài ra, điều này cũng có thể ảnh hưởng đến các thủ tục sau đó như thay đổi tư cách lưu trú hay gia hạn thời hạn lưu trú.
Thông tin về rủi ro do thiên tai và các lệnh sơ tán tại Nhật Bản
10/07/2026
Những năm gần đây, biến đổi khí hậu đã dẫn đến sự gia tăng lũ lụt và sạt lở đất do mưa lớn. Do đó, những thông tin thời tiết và các lệnh sơ tán thường xuyên được ban hành tại Nhật Bản. Việc hiểu đúng ý nghĩa của những thông tin này và có hành động thích hợp từ sớm là rất quan trọng để bảo vệ tính mạng của bản thân và gia đình. Bài viết này sẽ giới thiệu về nhữn thông tin rủi ro do thiên tai và các lệnh sơ tán này.※ Ảnh trên cùng được lấy từ bản tin NHK (ngày 3 tháng 6 năm 2026). 〈この記事の内容〉 1. Tóm tắt thông tin về những loại thiên tai hiện nay 2. Những khác biệt so với các thông tin về thiên tai trước đây 3. "Dải mưa tuyến tính" là gì? 4. Lệnh sơ tán sẽ được công bố như thế nào? 5. Những trận lũ lụt lớn ở Nhật Bản trong những năm gần đây 6. Tổng kết 1. Tóm tắt thông tin về những loại thiên tai hiện nay Cấp độ cảnh báo Ví dụ về thông tin mới Hành động của cư dân Cấp độ 1 Thông tin cảnh báo sớm Chú ý cập nhật thông tin mới nhất Cấp độ 2 Khuyến cáo Xác nhận quy trình sơ tán Cấp độ 3 Cảnh báo 〇〇 Người cao tuổi v.v nên bắt đầu sơ tán Cấp độ 4 Cảnh báo nguy hiểm 〇〇 Sơ tán tất cả mọi người Cấp độ 5 Cảnh báo đặc biệt nguy hiểm 〇〇 Sử dụng những biện pháp tốt nhất để bảo vệ tính mạng Thông tin về rủi ro do thiên tai mới Vào tháng 5 năm 2026, Cơ quan Khí tượng Nhật Bản đã sửa đổi hệ thống thông tin thời tiết phòng chống thiên tai. Tên gọi và cấu trúc thông tin đã được sắp xếp lại để giúp người dân dễ dàng hiểu hơn về các nguy cơ do mưa lớn và lũ lụt. Trước đây, các cảnh báo và khuyến cáo của Cơ quan Khí tượng Nhật Bản có nhiều tên gọi khác nhau, chẳng hạn như "cảnh báo mưa lớn" hay "thông tin cảnh báo sạt lở đất", gây khó khăn trong việc hiểu rõ mức độ cần thiết phải sơ tán. Hiện nay, mức độ cảnh báo đã được ghi rõ trong tên của thông báo. Sự khác biệt giữa thông tin về rủi ro thiên tai và thông tin sơ tán Thông tin về nguy cơ thiên tai chủ yếu do Cơ quan Khí tượng Nhật Bản ban hành, trong khi thông tin sơ tán do thị trưởng của mỗi thành phố, thị trấn và làng xã (bao gồm cả thị trưởng của 23 quận ở Tokyo) ban hành. Dựa trên các “cảnh báo nguy hiểm” và thông tin khác, các đô thị sẽ tiến hành đánh giá toàn diện tình hình địa phương và ban hành lệnh sơ tán. Trước đây, cũng có các “khuyến cáo sơ tán”, nhưng hiện nay chỉ ban hành “lệnh sơ tán”. "Lệnh sơ tán" có mang tính bắt buộc không? Về mặt pháp lý thì người dân không có nghĩa vụ phải tuân theo "lệnh sơ tán". Nói cách khác, sẽ không có hình phạt nào đối với việc không sơ tán. "Lệnh sơ tán" do chính quyền địa phương ban hành tại Nhật Bản được coi là lời kêu gọi sơ tán mạnh mẽ từ phía chính quyền Tuy nhiên, vì chính phủ đã phân tích nhiều thông tin khác nhau để xác định sự cần thiết của việc sơ tán, nên việc sơ tán ngay lập tức khi nhận được "lệnh sơ tán" là vô cùng quan trọng. Điều này sẽ giúp bảo vệ sự an toàn của chính bạn. 2. Những khác biệt so với các thông tin về thiên tai trước đây Thiết lập mức cảnh báo mới "Cảnh báo nguy hiểm (Cấp độ 4)" Cho đến năm 2026, hệ thống thông tin rủi ro thiên tai của Cơ quan Khí tượng Nhật Bản bao gồm ba cấp độ: "khuyến cáo", "cảnh báo" và "cảnh báo đặc biệt". Từ tháng 5 năm 2026, một cấp độ mới, cấp 4 "cảnh báo nguy hiểm", đã được đưa vào sử dụng. Ví dụ: Cấp độ 4: Cảnh báo mưa lớn gây nguy hiểm Cấp độ 4: Cảnh báo sạt lở đất gây nguy hiểm Cấp độ 4: Cảnh báo lũ trên sông gây nguy hiểm Theo hệ thống cũ, tên các cảnh báo không được tiêu chuẩn hóa, chẳng hạn như "cảnh báo sạt lở đất gây nguy hiểm", "thông tin nguy cơ lũ lụt" và "cảnh báo đặc biệt mưa lớn", gây khó khăn trong việc xác định “liệu thông tin hiện tại có chỉ ra sự cần thiết phải sơ tán hay không?”. Theo hệ thống hiện hành, mọi thứ được phân loại theo cấp độ cảnh báo từ 1 đến 5, giúp dễ dàng đưa ra các quyết định như “nếu cấp độ cảnh báo là 4 thì mọi người cần phải sơ tán". Mở rộng phạm vi "Cảnh báo đặc biệt (Cấp độ 5)" Đối với “cảnh báo đặc biệt”, trước đây trọng tâm là cảnh báo dành cho mưa lớn, nhưng nay các cảnh báo như “cảnh báo đặc biệt về lũ lụt sông ngòi” hay “cảnh báo đặc biệt về triều cường” đã được thiết lập. “Cảnh báo đặc biệt” được xếp vào cấp độ 5, và một khi cảnh báo này được phát ra thì tình hình đã ở mức cực kỳ nguy hiểm. Lệnh sơ tán cho người dân sẽ được ban hành ở cấp độ 4 "cảnh báo nguy hiểm". Việc sơ tán thường trở nên khó khăn khi cấp độ 5 "cảnh báo đặc biệt" được ban hành. Chúng tôi đặc biệt khuyến nghị bạn nên sơ tán ở giai đoạn "lệnh sơ tán" được ban hành cùng với cấp độ 4 "cảnh báo nguy hiểm". Những thay đổi về thông tin lũ lụt sông ngòi Hệ thống “cảnh báo và khuyến cáo về lũ lụt” trước đây giờ đã được sửa đổi. Đặc biệt, đối với các con sông thuộc diện dự báo lũ lụt, mức độ rủi ro lũ lụt của mỗi con sông hiện được thể hiện trực tiếp hơn. Ví dụ: Cảnh báo lũ trên sông (Cấp độ 3) Cảnh báo lũ trên sông gây nguy hiểm (Cấp độ 4) Cảnh báo đặc biệt về lũ trên sông (Cấp độ 5) 3. "Dải mưa tuyến tính" là gì? Theo bản tin NHK (ngày 3 tháng 6 năm 2026) Định nghĩa về dải mưa tuyến tính "Dải mưa tuyến tính" là hiện tượng mà trong đó các đám mây tích điện (mây dông) hình thành và phát triển liên tiếp, di chuyển qua hoặc lưu lại trong cùng một khu vực, gây ra mưa lớn kéo dài nhiều giờ ở khu vực dọc theo dải mây đó. Do đó, không hề hiếm gặp khi thấy "hàng trăm milimét mưa trong một ngày" hoặc "lượng mưa trong một ngày nhiều hơn lượng mưa của cả một tháng bình thường". Điều này có thể dẫn đến việc xảy ra những thiên tai sau trong một thời gian ngắn: Mực nước sông dâng cao nhanh chóng và gây lũ lụt Sạt lở đất Ngập lụt ở khu vực đô thị Mặc dù có thể dự đoán đường đi của bão ở một mức độ nào đó, nhưng lại rất khó để đưa ra các dự đoán về vị trí và quy mô của các dải mưa tuyến tính. Do đó, việc liên tục kiểm tra thông tin thời tiết mới nhất là rất quan trọng. Nhiều thảm họa do mưa lớn trong những năm gần đây được cho là do các dải mưa tuyến tính này gây ra. Những dự báo và cảnh báo về các dải mưa tuyến tính Trong những năm gần đây, cơ quan Khí tượng Nhật Bản đã và đang cải thiện việc cung cấp thông tin về các dải mưa tuyến tính. Kêu gọi sớm từ trước đó nửa ngày Khi các dự báo nguy cơ xảy ra thiên tai do mưa lớn gia tăng, các thông tin như "có khả năng hình thành dải mưa tuyến tính" sẽ được phát đi từ khoảng 12 giờ trước đó. Thông tin dự báo về dải mưa tuyến tính Nếu các nguy cơ vẫn tiếp tục gia tăng, thì thông báo sẽ được phát đi với nội dung: "Một dải mưa tuyến tính có thể hình thành ở tỉnh 〇〇, khiến cho nguy cơ xảy ra thiên tai do mưa lớn có thể tăng nhanh." Khu vực có nguy cơ cũng được chia nhỏ hơn, khiến cho các thông báo hiện nay chỉ giới hạn ở một vài thành phố thay vì toàn bộ tỉnh. Thông tin hiện tại về dải mưa tuyến tính Sau khi dải mưa tuyến tính được phân tích, thông tin thời gian thực như "Một dải mưa tuyến tính đã hình thành trong khu vực 〇〇" sẽ được công bố. Ở giai đoạn này, nguy cơ cao sẽ xảy ra sạt lở đất, lũ lụt và các thảm họa khác. Cảnh báo mưa lớn đặc biệt Nếu tình hình tiếp tục xấu đi, cảnh báo mưa lớn đặc biệt sẽ được ban hành. Điều này có nghĩa là chúng ta không chỉ đang trải qua một trận mưa "hiếm gặp vài thập kỷ", mà là một "thảm họa chưa từng có" đang cận kề. Tình hình sẽ vô cùng nguy hiểm. Vì khi đã đến giai đoạn này, việc sơ tán thường sẽ gặp rất nhiều khó khăn, nên điều vô cùng quan trọng là phải sơ tán ngay từ giai đoạn “lệnh sơ tán” được ban bố dựa trên các “cảnh báo” thông thường trước đó." Tuy nhiên, nếu bạn không sơ tán và vẫn ở lại khu vực có "cảnh báo đặc biệt", hãy thực hiện các biện pháp tốt nhất có thể để bảo vệ tính mạng của mình (chẳng hạn như di chuyển lên tầng trên của một tòa nhà kiên cố gần đó hoặc đến một nơi an toàn tránh xa vách đá, bờ sông). 4. Lệnh sơ tán sẽ được công bố như thế nào? Thông tin sơ tán có thể được truyền đạt đến người dân bằng cách nào? Lệnh sơ tán được thông báo cho người dân thông qua nhiều phương tiện khác nhau. Ví dụ, các phương pháp sau đây thường được sử dụng: ・ Phát thanh phòng chống thiên tai: Các loa ngoài trời do chính quyền địa phương lắp đặt sẽ phát các thông điệp như: "Cảnh báo cấp 4, lệnh sơ tán đã được ban hành. Cư dân khu vực 〇〇 cần sơ tán ngay lập tức." ・ Tin nhắn cảnh báo khẩn cấp (Area Mail): Tin nhắn này sẽ được gửi đồng loạt đến các điện thoại di động có mặt trong khu vực bị ảnh hưởng. Đặc điểm của nó là không cần đăng ký, không cần địa chỉ email và sẽ phát ra âm thanh cảnh báo rất lớn. Ví dụ, cùng lúc tiếng chuông lớn vang lên trên điện thoại, các thông tin như 「Thành phố 〇〇 Mức độ cảnh báo 4 Lệnh sơ tán Hãy lập tức sơ tán khỏi những nơi nguy hiểm」 sẽ được hiển thị. Tin nhắn này không chỉ gửi đến người dân địa phương mà còn đến cả những người đang lưu trú tại khu vực đó. Tuy nhiên, vì thông tin thường được gửi bằng tiếng Nhật, nên các bạn hãy chủ động học trước các thuật ngữ cơ bản về thiên tai hàng ngày. ・ Truyền hình・Phát thanh radio ・ Mạng internet ・ Ứng dụng phòng chống thiên tai:Dưới đây là các ví dụ cụ thể. ・ SNS (Mạng xã hội): Các quận, thị trấn, thành phố cũng phát đi thông tin qua X, Facebook, LINE, v.v. Nội dung bao gồm 「Lệnh sơ tán」, 「Mở cửa nơi sơ tán」, 「Thông tin về sông ngòi」, 「Ngập lụt đường xá」. Mặt khác, vì trên mạng xã hội cũng xuất hiện cả thông tin sai lệch (như tin giả), nên việc kiểm tra các tài khoản chính thức của chính quyền địa phương hoặc các cơ quan công quyền là vô cùng quan trọng. ・ Đội cứu hỏa・Xe cứu hỏa・Xe công tác tuyên truyền Các công cụ giúp thu thập thông tin khi có thiên tai Các công cụ thu thập thông tin về thiên tai bao gồm tin tức truyền hình và phát thanh radio, trang web của chính quyền, email cảnh báo khẩn cấp và area mail (thông báo có âm thanh lớn) nhận được trên điện thoại di động. Các trang web thông tin thiên tai dành cho người nước ngoài [iconpress id="local_1803" title="external link" style="color:#525252; font-size:22px;" ] Cổng thông tin phòng chống thiên tai của Bộ Đất đai, Cơ sở hạ tầng, Giao thông vận tải và Du lịch (đa ngôn ngữ)※ Cổng thông tin này cung cấp quyền truy cập vào nhiều thông tin về thiên tai. Bạn cũng có thể truy cập thông tin sơ tán từ các chính quyền địa phương thông qua trang web này. [iconpress id="local_1803" title="external link" style="color:#525252; font-size:22px;" ] Thông tin về thiên tai từ Cơ quan Khí tượng Nhật Bản (đa ngôn ngữ) [iconpress id="local_1803" title="external link" style="color:#525252; font-size:22px;" ] Cổng thông tin Bản đồ rủi ro - Hazard Map Ứng dụng phòng chống thiên tai dành cho người nước ngoài (trên điện thoại di động) ・ Safety Tips: Cung cấp thông tin bằng nhiều ngôn ngữ về thiên tai như động đất, sóng thần, bão; thông tin sơ tán. ・ NHK WORLD-JAPAN: Cung cấp tin tức thường nhật và thông tin về thiên tai bằng nhiều ngôn ngữ. Công tác chuẩn bị hàng ngày và quá trình sơ tán thực tế Công tác chuẩn bị hang ngày Để biết thêm thông tin về các công tác chuẩn bị hàng ngày như "tích trữ" và "bộ dụng cụ sinh tồn khẩn cấp", vui lòng tham khảo bài viết bên dưới. [iconpress id="local_1803" title="external link" style="color:#525252; font-size:22px;" ] Các kiến thức cơ bản và cách thu thập thông tin phòng chống thiên tai dành cho người nước ngoài｜KOKORO Đến nơi sơ tán không phải là hình thức "sơ tán" duy nhất. "Sơ tán" không chỉ đơn thuần là việc đến nơi sơ tán. Sơ tán có nghĩa là di chuyển từ nơi nguy hiểm đến nơi an toàn. Việc di chuyển đến nơi an toàn như nơi sơ tán, nhà người thân hoặc bạn bè, vùng đất cao hơn, khách sạn hoặc trung tâm cộng đồng đều được coi là "sơ tán". Hãy suy nghĩ trước về nơi bạn sẽ sơ tán trong trường hợp xảy ra thảm họa. Hơn nữa, việc sơ tán vào ban đêm hoặc khi trời mưa lớn rất khó khăn. Do đó, ngay cả trước khi có “lệnh sơ tán”, hãy tự mình sơ tán từ sớm nếu bạn cảm thấy mình đang gặp nguy hiểm. 5. Những trận lũ lụt lớn ở Nhật Bản trong những năm gần đây Mưa lớn ở khu vực tây Nhật Bản（Ảnh chụp tháng 7 năm 2018） Tính đến năm 2026, thì sau đây là một số trận lũ lớn đã xảy ra trong giai đoạn 10 năm (2015-2024). ① Bão ở đông Nhật Bản năm 2019 (Cơn bão số 19) Thiệt hại do mưa lũ gây ra: Khoảng 2,15 nghìn tỷ yên Số người chết và mất tích: Hơn 100 người Vỡ đê: Khoảng 140 vị trí Số lượng nhà cửa bị hư hại: Khoảng 80.000 căn Diện tích bị ngập lụt: Khoảng hơn 20.000 ha Sông Chikuma, sông Abukuma, sông Tama và các sông khác đã tràn bờ, gây ra thiệt hại do lũ lụt lớn nhất kể từ khi bắt đầu thống kê. ② Mưa lớn ở tây Nhật Bản năm 2018（Mưa lớn tháng 7 năm Heisei 30） Thiệt hại mưa lũ gây ra: Uớc tính khoảng 1,2 nghìn tỷ yên. Số người chết và mất tích: Hơn 250 người Các khu vực bị ảnh hưởng bởi thiên tai: Hơn 14 tỉnh Rác thải sau thiên tai: Khoảng 2 triệu tấn Gây thiệt hại nặng nề, chủ yếu ở thị trấn Mabi của tỉnh Okayama, tỉnh Hiroshima và tỉnh Ehime. Đây là một trong những thảm họa mưa lớn tồi tệ nhất thời Heisei. ③ Mưa lớn ở bán đảo Noto năm 2024・Cơn bão số 10 Thiệt hại do mưa lũ gây ra: Khoảng 770 tỷ yên Số người chết và mất tích: Khoảng 20 người Các tỉnh Ishikawa và Yamagata ghi nhận thiệt hại lớn nhất kể từ khi bắt đầu thống kê. Các khu vực bị ảnh hưởng trực tiếp vẫn đang trong quá trình phục hồi sau trận động đất ở bán đảo Noto. ④ Mưa lớn mùa mưa năm 2023・Trận mưa lớn ở Akita Thiệt hại do mưa lũ gây ra: Tổng cộng khoảng 710 tỷ yên (trong đó tỉnh Akita: khoảng 159 tỷ yên, tỉnh Fukuoka: khoảng 67 tỷ yên, tỉnh Wakayama: khoảng 56 tỷ yên) Lũ lụt quy mô lớn ở trung tâm thành phố Akita ⑤ Mưa lớn vào tháng 7 năm 2020 (Mưa lớn ở Kumamoto) Thiệt hại do mưa lũ gây ra: Khoảng 650 tỷ yên (trong đó tỉnh Kumamoto: khoảng 317 tỷ yên) Số người chết và mất tích: Hơn 80 người 961 vụ sạt lở đất tại 37 tỉnh thành Lũ lụt quy mô lớn tại lưu vực sông Kuma. Thiệt hại nghiêm trọng tại thành phố Hitoyoshi, làng Kuma và các khu vực khác. ⑥ Bão số 10 năm 2016・Mưa lớn ở Hokkaido Thiệt hại do mưa lũ gây ra: Khoảng 466 tỷ yên Các tòa nhà bị hư hại: Khoảng 16.000 tòa nhà Diện tích ngập lụt: Khoảng 10.000 ha Khoảng 70% thiệt hại xảy ra ở tỉnh Iwate và Hokkaido. Mưa lớn chưa từng có trong lịch sử đã đổ xuống Hokkaido và Tohoku. ⑦ Mưa lớn năm 2021, năm Reiwa thứ 3. Thiệt hại do mưa lũ gây ra: Khoảng 360 tỷ yên (Tỉnh Saga: khoảng 65 tỷ yên, Tỉnh Fukuoka: khoảng 52 tỷ yên, Tỉnh Hiroshima: khoảng 42 tỷ yên) Số người chết và mất tích: Khoảng 30 người Sạt lở đất xảy ra ở Atami 6. Tổng kết Bản tin NHK（ngày 3 tháng 6 năm 2026） Ba điểm quan trọng để bảo vệ tính mạng của bạn khỏi thiên tai. Kiểm tra thông tin thời tiết mỗi ngày. Bắt đầu sơ tán khi có cảnh báo cấp độ 4. Nếu có lệnh sơ tán, hãy di chuyển đến nơi an toàn ngay lập tức. Tại Nhật Bản, thiên tai không phải là chuyện hiếm gặp, chúng xảy ra gần như hàng năm. Điều quan trọng là phải chuẩn bị kỹ lưỡng bằng cách thường xuyên tìm kiếm các địa điểm sơ tán (như nơi trú ẩn công cộng hoặc nhà của người thân, bạn bè) và chuẩn bị bộ dụng cụ khẩn cấp mang theo trong trường hợp khẩn cấp. Hơn nữa, khi dự báo có mưa lớn hoặc bão, hãy thường xuyên kiểm tra thông tin thời tiết và hành động kịp thời nếu có nguy cơ xảy ra thiên tai. Trong trường hợp xảy ra thảm họa, đừng nghĩ "mọi thứ vẫn ổn", mà hãy sơ tán càng sớm càng tốt; đây là hành động quan trọng nhất để cứu lấy mạng sống của bạn.

Videos

+ Watch more videos

Trang web hỗ trợ du học sinh, thực tập sinh kỹ năng, kỹ sư

[Được hỗ trợ bởi Đại sứ quán Nhật Bản tại Việt Nam]

Sổ tư vấn file 06: Thực tập sinh kỹ năng bị ép buộc về nước

Sau khi bắt đầu thực tập kỹ năng được vài tháng, người xin tư vấn bị giám đốc của công ty phái cử từ Việt Nam sang và nói rằng “Công ty không cần em nữa, hãy cùng tôi về nước đi”. Cô ấy đã liên lạc với tổ chức hỗ trợ người nước ngoài mà cô xin tư vấn từ trước. Nhờ sự giúp đỡ của tổ chức hỗ trợ, OTIT đã cứu cô và giúp cô chuyển việc. MụcLao động 【Người xin tư vấn】・Thực tập sinh kỹ năng ・Nữ giới người Việt, độ tuổi 30 ・Nơi lưu trú: tỉnh Nara → tỉnh Iwate Bị giám đốc công ty phái cử ép buộc về nước Làm thực tập sinh kỹ năng ở công ty đen Người xin tư vấn bắt đầu thực tập kỹ năng tại một nhà máy may nhỏ ở tỉnh Nara, mỗi ngày cô ấy làm thêm giờ từ 2~5 tiếng nhưng không được nhận một đồng lương thêm giờ nào. Giám đốc nói với cô ấy rằng: “Từ trước đến nay trong vòng 8 tiếng phải may được 200 sản phẩm. Khi nào chưa may xong 200 sản phẩm thì chưa được tính tiền làm thêm giờ”. Vì vậy lương về tay của cô ấy chỉ có 88,000 yên (khoảng 18,610,000 VND). ※100 yên＝21,148 VND (Thời điểm 17/3/2021) Cô ấy đã có kinh nghiệm làm 12 năm ở nhà máy may tại Việt Nam. Thế nhưng khi làm ở Nara thì cô ấy phụ trách may hoàn chỉnh sản phẩm, vì phải may riêng từng bộ phận như tay, vai, nách, cổ áo nên dù cố gắng mấy thì cũng phải mất 5 phút mới xong 1 cái áo. May 100 cái áo mất 500 phút. Dù có làm thêm 3 tiếng nữa thì mỗi ngày cũng chỉ làm được 150 cái là hết sức. Nguy cơ bị ép về nước Cô ấy làm việc tới tháng thứ 3 thì bị giám đốc nói rằng: “Nếu một ngày không may được 200 sản phẩm thì cô không cần đến công ty nữa”. Lúc đó thông dịch viên của nghiệp đoàn đã can thiệp giúp cô ấy nên cô ấy được tiếp tục làm việc. Thế nhưng sau đó 4 tháng, giám đốc của công ty phái cử từ Việt Nam sang và nói “Công ty nói là không cần em nữa. Ngày mai cùng tôi về nước đi” sau đó ép cô ấy về nước. Để canh chừng cô ấy, đêm hôm đó giám đốc đã ở lại kí túc xá của cô ấy. Được bảo vệ bởi Hiệp hội thực tập kỹ năng quốc tế Cô ấy đã liên lạc với một tổ chức “Hỗ trợ thực tập sinh người nước ngoài” thông qua SNS (dịch vụ mạng xã hội) từ 4 tháng trước. Vào tối hôm giám đốc của công ty phái cử đến, cô ấy đã gửi SNS (tin nhắn) cho người đại diện của tổ chức này với nội dung “tôi có thể sẽ bị dẫn về nước nên hãy giúp tôi!”. Ngay trong đêm đó, người đại diện ấy đã gửi báo cáo chi tiết bằng FAX đến Hiệp hội thực tập kỹ năng quốc tế (OTIT). Sáng hôm sau, người phụ trách của OTIT đã đến công ty và cô ấy đã được bảo vệ. Sau đó cô ấy không tiếp tục làm việc ở công ty đó nữa mà được chuyển sang thực tập tập kỹ năng ở công ty mới. Điểm quan trọng: Ép buộc về nước là trái pháp luật Quy trình ép buộc về nước Đôi khi thực tập sinh kỹ năng bị buộc phải về nước theo hình thức cưỡng chế. Tuy nhiên, điều này là trái với pháp luật. Thêm nữa, khi bắt thực tập sinh kỹ năng về nước, công ty phái cử và nghiệp đoàn thường làm như sau: ・Bắt thực tập sinh kỹ năng viết “Đơn xin về nước theo nguyện vọng của bản thân”. ・Nói và thuyết phục thực tập sinh “về nước chờ vài tháng sau đó sẽ giới thiệu cho nơi làm mới”. Giám đốc của công ty phái cử lần này cũng đã làm như vậy. Nhưng cô ấy đã nghĩ rằng không có gì bảo đảm cho việc cô sẽ được giới thiệu nơi làm việc mới nên cô ấy đã trả lời là “muốn ở lại Nhật chờ đến khi tìm được nơi làm việc tiếp theo”. Ép buộc về nước là trái pháp luật Luật thực tập kỹ năng và các văn bản hướng dẫn thi hành luật có quy định như sau. Hành vi bắt thực tập sinh về nước trong khi người đó không có nguyện vọng về nước là trái với pháp luật. 〇 Trường hợp cho thực tập sinh về nước khi chưa kết thúc chương trình thực tập thì phải thực hiện đầy đủ những việc như giải thích cho thực tập sinh biết rằng họ không cần phải về nước khi họ không muốn; xác nhận nguyện vọng về nước của thực tập sinh bằng văn bản và phải gửi hồ sơ về Hiệp hội thực tập kỹ năng quốc tế OTIT. 〇 Nếu thực tập sinh có nguyện vọng tiếp tục thực tập kỹ năng thì công ty tiếp nhận và nghiệp đoàn có trách nhiệm phải đảm bảo cho thực tập sinh có nơi làm việc tiếp theo. Điểm quan trọng: Nhờ cậy OTIT và các tổ chức hỗ trợ Ứng phó khi bị ép về nước Nếu bạn không được nghiệp đoàn và các công ty tiếp nhận đối xử phù hợp, hãy liên lạc với Hiệp hội thực tập kỹ năng quốc tế (OTIT) để xin lời khuyên. Bạn có thể gửi nội dung xin tư vấn bằng tiếng Việt. Hiệp hội cũng có hỗ trợ qua số điện thoại (0120-250-168). Nếu bạn có thể đến trực tiếp văn phòng của Hiệp hội thì càng tốt. Trong trường hợp xấu nhất, khi bạn đã trao đổi với OTIT nhưng vẫn không giải quyết được vấn đề, bạn có thể xin tư vấn từ các tổ chức hỗ trợ phi chính phủ khác. Các tổ chức này sẽ hỗ trợ cho bạn khi bạn không thể tự xin tư vấn từ OTIT và Cục lao động. Trong trường hợp cần được hỗ trợ khẩn cấp, người đại diện của tổ chức “Hỗ trợ thực tập sinh người nước ngoài” sẽ gửi cho bạn ảnh chụp danh thiếp của họ thông qua SNS. Ngoài ra, bạn sẽ được khuyên rằng nếu bạn bị ép đến sân bay thì lúc đi qua khu vực kiểm tra hộ chiếu trước khi xuất cảnh, bạn hãy đưa ảnh chụp danh thiếp cho người kiểm tra xem và nói “sự thật là tôi không muốn về nước”. Tổ chức hỗ trợ thực tập sinh người nước ngoài (Facebook) Hội hỗ trợ Tomoiki Việt Nhật Liên đoàn lao động Gifu - Chi nhánh người nước ngoài số 2: Ông 甄凱 (Kenkai) trưởng chi nhánh 090・8496・9668 (tiếng Nhật) Được OTIT bảo vệ → Chuyển sang thực tập ở công ty khác Cô ấy đã gửi tin khẩn SOS đến “Tổ chức hỗ trợ thực tập sinh người nước ngoài” nên sáng hôm sau, người phụ trách của OTIT đã đến công ty, bảo vệ được cô ấy và đưa cô ấy về khách sạn tránh để bị ép về nước. Khoảng 2 tháng sau, cô ấy đã được chuyển sang một công ty mới nhờ có sự giúp đỡ của OTIT và các tổ chức hỗ trợ khác. Công ty mới này trả đầy đủ tiền lương làm tăng ca và có các hỗ trợ khác dành cho thực tập sinh kỹ năng. Như sự việc trên đây, nếu gặp phải tình huống không tránh khỏi, bạn có thể chuyển đến nơi làm việc mới thông qua OTIT hoặc các tổ chức hỗ trợ khác.

19/03/2021
Sổ tư vấn file 05: Sinh con khi đang lưu trú bằng visa ngắn hạn

Người xin tư vấn là thực tập sinh kỹ năng nhưng bị ép thôi việc, trong thời gian tự mình đi tìm việc mới thì đã mang thai và sinh con. Cô ấy đã nhận được sự giúp đỡ của toà thị chính, các tổ chức hỗ trợ nên đã sinh con mà không tốn nhiều chi phí và xin được việc mới. Bài viết này sẽ giới thiệu về các hỗ trợ mà cô ấy đã nhận khi sinh con và tư cách lưu trú (visa) cho tới khi xin được việc mới. MụcSinh nở, con cái, tư cách lưu trú 【Người xin tư vấn】・Cựu thực tập sinh kỹ năng ・Nữ giới người Việt, độ tuổi 20 ・Đang lưu trú tại vùng Kanto 【Tóm tắt】Về nước giữa chừng → Trở lại Nhật Bản → Sinh con và tìm lại được việc làm Về nước giữa chừng khi đang thực tập kỹ năng Người xin tư vấn bắt đầu thực tập ngành hộ lý tại tỉnh Kagoshima, nhưng do việc kinh doanh của cơ sở thực tập đó không thuận lợi nên chỉ một tháng rưỡi sau đó, cô đã bị thuyên chuyển sang một cơ sở khác ở tỉnh Miyazaki. Tuy nhiên, chỉ sau hơn một tháng, một hôm, nhân viên của đoàn thể quản lý đột ngột đến ký túc xá. Người xin tư vấn bị đưa ra sân bay và bắt lên máy bay về Việt Nam. Vì đã vay khoảng 100 vạn yên để sang Nhật nên khi mới chỉ làm việc được 3 tháng đã phải về nước, người xin tư vấn lâm vào tình cảnh khó khăn. 4 ngày sau, cô đã tự bỏ tiền để quay trở lại Nhật Bản và tá túc nhờ nhà bạn bè người Việt ở nhiều nơi trong vùng Kanto. Trong hoàn cảnh đó, một lần, khi tham gia buổi liên hoan của nhóm người cư trú bất hợp pháp, cô quen biết với một người nam giới rồi quan hệ với người này và có bầu. Vì hai người cũng không có tình cảm với nhau, và người kia cũng không có điều kiện về kinh tế nên cô đã không cho anh ta biết việc mình mang bầu. Với dự định một mình sinh con, cô đã đến bệnh viện thăm khám và tiếp tục tìm việc. Tuy nhiên, cô không tìm được việc làm và lâm vào cảnh túng quẫn. Quay lại Nhật Bản, mang bầu, sinh con, tìm lại được việc làm Trong tình cảnh như vậy, người xin tư vấn đã tình cờ biết đến Hội hỗ trợ Tomoiki Việt Nhật. Nhờ sự giúp đỡ của hội, tháng 12/2020 cô đã tham gia phỏng vấn xin việc của một công ty chế biến thực phẩm và trúng tuyển. Cô ký hợp đồng lao động với công ty này và lấy được tư cách lưu trú mới rồi ngay sau đó đã sinh con. Dự kiến từ tháng 4/2021, cô sẽ đi làm, còn hiện tại cô đang tìm kiếm cơ sở trông giữ trẻ (ví dụ như nhà trẻ). Điểm quan trọng: Việc đoàn thể quản lý ép buộc về nước là phạm pháp Bị buộc phải về nước ngoài ý muốn Việc người xin tư vấn bị ép về nước là theo ý muốn của nơi cô làm việc. Ngày 12/12/2019, đoàn thể quản lý yêu cầu gặp mặt để trao đổi nhưng do đang mệt nên người xin tư vấn đã từ chối. 4 ngày sau, nhân viên của đoàn thể quản lý cùng người phiên dịch đến kí túc xá và thông báo rằng “Bây giờ sẽ ra sân bay nên cần phải thu dọn hành lý”. Ngoài ra, họ còn nói với cô rằng “vì không còn là nhân viên nên cô không được phép sống tại căn hộ này nữa”. Cô kể rằng sau đó, họ đưa cô ra sân bay bằng ô tô và yêu cầu cô ký tên vào đơn đồng ý về nước bằng tiếng Việt. Ép buộc về nước là phạm pháp Theo luật thực tập kỹ năng và các văn bản hướng dẫn thực hiện thì việc về nước và sa thải thực tập sinh được quy định như sau: Việc ép buộc thực tập sinh về nước ngoài ý muốn là phạm pháp. 〇 Trường hợp cho thực tập sinh về nước khi chưa kết thúc chương trình thực tập kỹ năng thì phải thực hiện đầy đủ những việc như giải thích cho thực tập sinh biết rằng họ không bị bắt buộc phải về nước ngoài ý muốn, có giấy tờ xác nhận ý muốn về nước của thực tập sinh và phải gửi cho Hiệp hội thực tập kỹ năng quốc tế (OTIT). 〇 Nếu thực tập sinh có nguyện vọng tiếp tục thực tập kỹ năng thì công ty tiếp nhận và đoàn thể quản lý có trách nhiệm phải đảm bảo nơi thực tập khác cho thực tập sinh đó. Ứng phó khi bị ép buộc về nước Hội hỗ trợ Tomoiki Việt Nhật Nếu đoàn thể quản lý và công ty tiếp nhận không thực hiện đúng như trình bày ở mục trên thì các bạn hãy liên lạc với Hiệp hội thực tập kỹ năng quốc tế (OTIT). Có thể gửi nội dung trao đổi bằng tiếng Việt. Có cả số điện thoại để liên lạc (0120-250-168). Bạn cũng có thể trực tiếp đến trụ sở của hiệp hội. Nếu sau khi trao đổi với OTIT mà vẫn không giải quyết được vấn đề thì các bạn có thể liên lạc với các đơn vị tư vấn tư nhân sau đây. Trong trường hợp cần được hỗ trợ khẩn cấp, người đại diện của tổ chức “Hỗ trợ thực tập sinh nước ngoài” có thể gửi ảnh chụp danh thiếp qua mạng xã hội. Ngoài ra, tổ chức này còn khuyên rằng khi thấy có khả năng bị ép buộc về nước, khi được kiểm tra hộ chiếu để xuất cảnh tại sân bay ở Nhật Bản, hãy nói rằng “Tôi bị ép buộc về nước. Thực ra, tôi không muốn về.” (Khi đó, các bạn có thể cho người kiểm tra hộ chiếu xem ảnh chụp danh thiếp của người đại diện tổ chức nói trên). “Hỗ trợ thực tập sinh nước ngoài” (Facebook) Hội hỗ trợ Tomoiki Việt Nhật Điểm quan trọng: Tư cách lưu trú sau khi quay lại Nhật Bản Chuyển tư cách lưu trú từ thực tập kỹ năng sang lưu trú ngắn hạn Người xin tư vấn đã tự quay lại Nhật Bản và tá túc nhờ tại nhà của những người lưu trú bất hợp pháp, tuy nhiên, tư cách lưu trú thực tập kỹ năng của cô lại sắp hết hạn. Sau khi người xin tư vấn đến đơn vị phụ trách thuộc văn phòng chính quyền thành phố để xin sổ tay mẹ và con, người phụ trách của văn phòng đã nhiều lần cùng người phiên dịch đến căn hộ cô đang sống để trao đổi. Người phụ trách này đã trao đổi với cơ quan quản lý xuất nhập cảnh và nhờ đó, người xin tư vấn chuyển đổi được sang tư cách lưu trú ngắn hạn (30 ngày) và mỗi tháng lại đi gia hạn một lần. Sau khi tìm được nơi làm việc mới, chuyển đổi sang tư cách lưu trú hoạt động đặc định Người xin tư vấn nộp hợp đồng lao động ký với công ty mà cô trúng tuyển lên cơ quan quản lý xuất nhập cảnh và chuyển được sang tư cách lưu trú hoạt động đặc định (loại dùng để duy trì công việc) với điều kiện sẽ chuyển sang tư cách lưu trú kỹ năng đặc định. Thời hạn lưu trú của visa này là 12 tháng, trong thời gian đó, nếu cô thi đỗ kỳ thi năng lực tiếng Nhật JLPT N4 và kỳ thi kỹ năng thì có khả năng sẽ chuyển sang được tư cách lưu trú Kỹ năng đặc định số 1. Người có tư cách lưu trú Kỹ năng đặc định số 1 có thể làm việc tối đa 5 năm. Điểm quan trọng: Chi phí sinh nở và nuôi con Người xin tư vấn và con. Bên phải là bà Yoshimizu chủ tịch Hội hỗ trợ Tomoiki Việt Nhật〈Năm 2021〉 Chi phí sinh con Nhờ sự thu xếp của người phụ trách bên chính quyền thành phố, người xin tư vấn được hưởng chế độ hỗ trợ sinh sản theo luật phúc lợi trẻ em nên chỉ phải trả chi phí sinh con là 5 vạn yên. Tiền hỗ trợ sinh con nhận một lần Ở Nhật Bản có chế độ cho phép người sinh con được nhận khoản tiền 42 vạn yên gọi là “tiền hỗ trợ sinh con nhận một lần”. Trong trường hợp người xin tư vấn này, phải thoả mãn các điều kiện sau đây: ・Để nhận được tiền hỗ trợ sinh con nhận một lần, cần phải tham gia bảo hiểm y tế quốc dân ・Để tham gia bảo hiểm y tế quốc dân, cần đăng ký lưu trú với chính quyền thành phố ・Để đăng ký lưu trú, cần phải có tư cách lưu trú với thời hạn dài hơn 3 tháng Tuy nhiên, việc chuyển tư cách lưu trú từ loại ngắn hạn (30 ngày) sang tư cách lưu trú hoạt động đặc định (12 tháng) được thực hiện sau khi người xin tư vấn đã sinh con nên cô không được nhận khoản tiền hỗ trợ sinh con nhận một lần nói trên. Nuôi con Người xin tư vấn dự định gửi con về cho mẹ mình ở Việt Nam trông nom giúp. Tuy nhiên, cho đến khi đó, cô mong muốn gửi được con ở nhà trẻ và đi làm.

17/03/2021
Sổ tư vấn file 04: Người có tư cách lưu trú Kỹ năng đặc định đột nhiên bị sa thải

Người xin tư vấn bắt đầu làm việc trong một nhà hàng ở Nhật với tư cách Kỹ năng đặc định nhưng mới làm được 10 ngày thì công ty yêu cầu anh ấy nghỉ việc. Thông qua sự giúp đỡ của luật sư, anh ấy đã yêu cầu công ty “xác nhân tư cách nhân viên chính thức”, “thanh toán phần lương chưa trả”. Công ty đã nói rằng “người xin tư vấn tự nghỉ” nhưng sau khi luật sư phản biện, toà đã chấp nhận lời phản biện đó. MụcLao động・Tư cách lưu trú 【Người xin tư vấn】・Tư cách lưu trú: Kỹ năng đặc định ・Nam giới, trong độ tuổi 20 ・Sống tại tỉnh Yamanashi Tóm tắt nội dung tư vấn và giải đáp Đột nhiên bị thông báo cho thôi việc Người xin tư vấn mới bắt đầu làm việc tại nhà hàng ăn uống ở tỉnh Yamanashi với tư cách lưu trú Kỹ năng đặc định. Khi vừa kết thúc quá trình thử việc và chính thức làm việc được 10 ngày thì người này bị công ty yêu cầu thôi việc và không được giải thích gì về lý do. Trao đổi với luật sư Qua giới thiệu của người quen, người này đã đến xin tư vấn của luật sư. Thông qua luật sư, người này yêu cầu phía công ty “xác nhận tư cách nhân viên chính thức" và “thanh toán phần lương chưa trả". Phía công ty phản bác rằng chính người xin tư vấn nộp đơn xin thôi việc, dẫn đến không giải quyết được qua đàm phán và người tư vấn đã nộp đơn lên toà án địa phương đề nghị “giải quyết tranh chấp lao động". Giành được thắng lợi trong giải quyết tranh chấp lao động và phân xử Trong quá trình giải quyết tranh chấp lao động, toà án đã chấp nhận yêu cầu của người xin tư vấn và ra lệnh cho phía công ty phải thừa nhận tư cách nhân viên chính thức của anh cũng như thanh toán tiền lương 74 vạn yên (tiền lương tính từ ngày bắt đầu làm việc cho đến ngày đưa ra kết luận giải quyết tranh chấp lao động).Cửa hàng ăn uống nọ đã nộp đơn kháng nghị và làm thủ tục tố tụng để phân xử nhưng sau đó đã tuân theo khuyến cáo của toà và chấp nhận hoà giải. “Hoà giải" ở đây có hiệu lực giống như kết quả giải quyết tranh chấp, tức là bên cửa hàng chấp nhận trả số tiền lương chưa thanh toán. Đơn vị đã tư vấn cho người lao động Người xin tư vấn đã mất rất nhiều công sức mới gặp được luật sư hiểu rõ luật pháp về tuyển dụng nhân sự nước ngoài và các vấn đề về lao động. ◎ Bên tư vấn: Luật sư Sugita Shohei (Văn phòng luật Global HR Strategy) ĐIỂM QUAN TRỌNG: Có sự đồng thuận khi thôi việc hay không Cửa hàng ăn uống nọ khẳng định rằng “người lao động đã tự xin thôi việc". Để phản bác lập luận này, luật sư đại diện cho người nhận tư vấn đã biện luận theo cách dưới đây trong quá trình giải quyết tranh chấp lao động và được hội đồng giải quyết tranh chấp chấp thuận. 【Nội dung lập luận】・Kỹ năng đặc định là tư cách lưu trú có điều kiện phải ký hợp đồng lao động trước với nơi làm việc. Để chuyển việc, phải ký hợp đồng với nơi làm việc mới và làm thủ tục thay đổi tư cách lưu trú nên không phải dễ mà thay đổi công việc. ・Một công ty khi sử dụng lao động kỹ năng đặc định người nước ngoài thì ngoài việc phải hỗ trợ về đời sống cho người lao động đó, còn phải tuân thủ các luật liên quan về lao động nên không dễ gì tìm được những công ty như vậy. ・Với tình hình như vậy, khi còn chưa tìm ra nơi khác để chuyển việc thì chắc chắn chẳng có lý do gì người lao động vừa bắt đầu đi làm lại tự ý xin thôi việc. ĐIỂM QUAN TRỌNG: Có lý do để cho thôi việc hay không Người có tư cách lưu trú Kỹ năng đặc định số 1 được phép làm việc ở Nhật Bản tối đa 5 năm. Người xin tư vấn đầu tiên ký hợp đồng lao động thời hạn 1 năm với công ty sử dụng lao động, sau khi lấy được tư cách lưu trú thời hạn 1 năm thì mới bắt đầu làm việc. Một năm sau đó, người lao động sẽ gia hạn hợp đồng lao động với bên tuyển dụng và dự định dựa trên hợp đồng lao động đã gia hạn để xin gia hạn tư cách lưu trú với cơ quan quản lý xuất nhập cảnh. Trường hợp này, hợp đồng lao động có thời hạn 1 năm, nhưng Khoản 1, Điều 17 Luật hợp đồng lao động quy định rằng với hợp đồng lao động có thời hạn như thế này, nếu không có “lý do bất đắc dĩ" thì không thể cho thôi việc khi chưa hết thời hạn hợp đồng. Trong quá trình giải quyết tranh chấp lao động, đại diện của người xin tư vấn tuyên bố rằng người này “chưa được giải thích về lý do cho thôi việc, không có lý do bất đắc dĩ" và đã được chấp nhận. ĐIỂM QUAN TRỌNG: Cuộc sống trong thời gian tiếp theo Hai bên đã thống nhất hoà giải tại toà án và người xin tư vấn có quyền trở lại nơi làm việc. Tuy nhiên, dù có quay lại đó, khi hợp đồng lao động 1 năm hết thời hạn thì khả năng người đó không được gia hạn hợp đồng là rất cao. Do đó, sau khi thực hiện hoà giải và nhận số tiền lương chưa được thanh toán, người này đã thôi việc. Từ trước tới nay, người có tư cách lưu trú kỹ năng đặc định không được làm baito, nhưng với chính sách đặc biệt do dịch COVID-19, người nước ngoài có tư cách lưu trú kỹ năng đặc định bị mất việc làm hiện nay có thể được làm baito nên người xin tư vấn đã lựa chọn vừa làm công việc baito, vừa tìm công việc mới với tư cách lưu trú kỹ năng đặc định. ĐIỂM QUAN TRỌNG: Giải quyết tranh chấp lao động là gì? Ảnh minh họa trên trang web của toà án tối cao. Ở phần cuối này, chúng tôi xin giới thiệu về thủ tục “Giải quyết tranh chấp lao động" mà người xin tư vấn đã thực hiện. ・Giải quyết tranh chấp lao động là biện pháp giải quyết nhanh chóng các vướng mắc liên quan đến lao động như cho thôi việc hay không trả tiền lương. Điểm khác biệt với thủ tục tố tụng thông thường là hình thức giải quyết này được thực hiện không công khai. ・Giải quyết tranh chấp lao động do uỷ ban giải quyết tranh chấp bao gồm một chủ toạ giải quyết tranh chấp lao động (thẩm phán) và 2 uỷ viên giải quyết tranh chấp lao động (chuyên gia tư nhân) tiến hành. ・Về nguyên tắc, trong vòng 3 lần điều tra phân xử là kết thúc giải quyết tranh chấp. Khoảng 70% số vụ việc được giải quyết xong trong vòng 3 tháng kể từ ngày nộp đơn đề nghị. ・Dựa trên trao đổi với các bên, uỷ ban giải quyết tranh chấp lao động sẽ đưa ra đề xuất về biện pháp giải quyết (hoà giải), còn nếu không thống nhất được các nội dung trao đổi thì uỷ ban sẽ dựa trên lập luận và yêu cầu của hai bên để đưa ra phán quyết giải quyết tranh chấp lao động. Nếu không hài lòng với kết quả giải quyết tranh chấp lao động thì có thể nộp đơn kháng nghị. Trường hợp này, giải quyết tranh chấp lao động sẽ mất hiệu lực và chuyển sang thủ tục tố tụng.

16/03/2021
Sổ tư vấn file 03: Công ty không hợp tác trong việc gia hạn tư cách lưu trú

Người xin tư vấn đã là nhân viên chính thức trong một công ty của Nhật và thời gian lưu trú của anh ấy sắp hết hạn. Thế nhưng công ty không chuẩn bị cho anh ấy các hồ sơ cần thiết để gia hạn thời gian lưu trú. Để tiếp tục ở lại Nhật, anh ấy có một số lựa chọn như tìm việc mới, khiếu nại với công ty rằng “Việc sa thải là điều không thể”. Mục Lao động・Tư cách lưu trú 【Người xin tư vấn】・Nhân viên chính thức trong công ty ・Tư cách lưu trú “Kỹ thuật – Tri thức nhân văn – Nghiệp vụ quốc tế” ・Nam giới ・Sống tại khu vực thủ đô Tokyo Nội dung xin tư vấn và trợ giúp Khi xin gia hạn tư cách lưu trú “Kỹ thuật – Tri thức nhân văn – Nghiệp vụ quốc tế”, cần phải nộp cho Cơ quan Quản lý Xuất nhập cảnh và Lưu trú các tài liệu cần thiết như Giấy chứng nhận nộp thuế hay Hợp đồng lao động (tài liệu có ghi thời hạn lao động). Tuy nhiên, trong trường hợp này, dù người lao động đã nhiều lần đề nghị nhưng công ty vẫn không chuẩn bị cho các tài liệu đó. Nếu không nộp được các tài liệu cần thiết thì sẽ không thể gia hạn được tư cách lưu trú. Người xin tư vấn đã đến FRESC (Trung tâm hỗ trợ lưu trú dành cho người nước ngoài). Tại FRESC, người này đã được Houterasu (luật sư) tư vấn, giải thích về các lựa chọn như không tiếp tục làm việc tại công ty hiện tại nữa và bắt đầu tìm công việc khác, hoặc đấu tranh với công ty hiện tại để không bị sa thải cũng như các thủ tục pháp lý cần thiết. Ngoài ra, người này còn được tư vấn về các loại tư cách lưu trú có thể chuyển đổi trong trường hợp tư cách lưu trú hiện tại hết thời hạn và được giới thiệu đến cơ quan tư vấn pháp luật tại địa phương. FRESC (Tokyo) Điểm quan trọng: Sa thải bằng cách để thời hạn tư cách lưu trú chấm dứt Dựa trên thông tin có được thông qua việc phỏng vấn các chuyên gia do ban biên tập KOKORO thực hiện, chúng tôi xin được giới thiệu thông tin tham khảo từ các trường hợp tương tự. Nếu như bên sử dụng lao động đột ngột đưa ra quyết định sa thải mà không có thời gian thông báo trước thì sẽ vi phạm luật lao động, và nếu người lao động nộp đơn thì sở lao động có thể tiến hành điều tra và đưa ra các văn bản chỉ đạo. Tuy nhiên, trường hợp ở đây sẽ không áp dụng được ngay các luật này. Mặc dầu vậy, theo luật lao động, nếu không có lý do chính đáng thì công ty không thể sa thải nhân viên, kể cả nhân viên người nước ngoài. Trường hợp công ty sa thải nhân viên người nước ngoài mà không có lý do chính đáng thì có thể bị khởi kiện và có thể gặp bất lợi khi đăng ký xin các khoản trợ cấp như trợ cấp điều chỉnh về tuyển dụng v.v... Vì vậy, cũng có trường hợp công ty không đưa ra quyết định sa thải, mà sẽ để cho tư cách lưu trú của người lao động hết hạn để ngừng hợp đồng lao động. Nếu như công ty có ý đồ như vậy và trì hoãn không hợp tác trong việc xin gia hạn tư cách lưu trú thì vẫn có cơ hội để đấu tranh về mặt pháp lý. Điểm quan trọng: Xu thế sử dụng lao động trong đại dịch COVID-19 Do ảnh hưởng của dịch COVID-19, các công ty có kết quả kinh doanh xấu đi nên để cắt giảm chi phí nhân sự, một số công ty có xu hướng sa thải lao động người nước ngoài hoặc lao động không chính thức. Số trường hợp lao động người nước ngoài, đặc biệt là trong ngành khách sạn, du lịch, trường tiếng v.v... bị mất việc đang tăng mạnh.

08/02/2021
Sổ tư vấn file 02: Chồng người Nhật bỏ đi mất tích

Người xin tư vấn đã kết hôn với chồng người Nhật và sống ở Nhật với tư cách “Vợ/chồng của người Nhật”. Cô ấy sắp sinh em bé nhưng một ngày nọ, chồng cô bỏ nhà ra đi và không quay trở về. Để tiếp tục sống ở Nhật với đứa con sắp sinh, cô ấy cần lấy tư cách lưu trú nào? Mục Kết hôn・Ly hôn・Con cái 【Người xin tư vấn】・Cựu thực tập sinh kỹ năng ・Nữ giới ・Sống ở khu vực thủ đô Tokyo Đến xin tư vấn tại cơ sở hỗ trợ Người xin tư vấn đã cùng người trợ giúp người Nhật đi đến FRESC (Trung tâm hỗ trợ lưu trú dành cho người nước ngoài). Tại FRESC, người đặt câu hỏi đã được Cục Quản lý Xuất nhập cảnh và Lưu trú Tokyo, Houterasu (luật sư) tư vấn, giải thích về các loại tư cách lưu trú có khả năng xin được và cách xin kinh phí nuôi con. FRESC (Tokyo) Điểm quan trọng: Tư cách lưu trú Dựa trên thông tin có được thông qua việc phỏng vấn các chuyên gia do ban biên tập KOKORO thực hiện, chúng tôi xin được giới thiệu các thông tin tham khảo từ các trường hợp tương tự. Thông thường, khi kết hôn với người Nhật thì có thể chuyển được sang tư cách lưu trú “Người kết hôn với người Nhật hoặc tương tự”. Tuy nhiên, nếu Cơ quan Quản lý Xuất nhập cảnh đánh giá là “không phải kết hôn thật” thì sẽ không được chuyển sang tư cách lưu trú này. Trường hợp mất liên lạc với người chồng/vợ của mình thì buộc phải xem xét đến các loại tư cách lưu trú khác. Dưới đây là các loại tư cách lưu trú có thể xem xét để xin chuyển đổi. Người định trú Trường hợp phụ nữ người nước ngoài sinh con với người Nhật, đứa trẻ đó có thể lấy quốc tịch Nhật Bản, còn mẹ đứa trẻ không cần thay đổi quốc tịch thì cũng có thể xin chuyển sang tư cách lưu trú “Người kết hôn với người Nhật hoặc tương tự”. Ngoài ra, nếu có lý do chính đáng thì người mẹ cũng có thể chuyển sang tư cách lưu trú “Người định trú”. Tuy nhiên, trường hợp chưa kết hôn thì về nguyên tắc, để chuyển đổi các loại tư cách lưu trú như trên, đứa trẻ đó cần được người cha (người Nhật) thừa nhận là con mình. Tư cách lưu trú để có thể làm việc Nếu tìm được công việc ở Nhật Bản thì có thể xin tư cách lưu trú liên quan đến công việc đó. Hoạt động đặc định Trong trường hợp phải thực hiện các thủ tục toà án liên quan đến việc thừa nhận con hoặc ly hôn v.v... thì có thể ở lại Nhật Bản theo tư cách lưu trú “Hoạt động đặc định” phục vụ cho việc phân xử. Tuy nhiên, khi việc phân xử tại toà kết thúc thì sẽ không thể xin gia hạn được tư cách lưu trú này. Trên đây là một số lựa chọn khác nhau để xin tư cách lưu trú, còn việc chấp nhận tư cách lưu trú đó hay không sẽ do Cơ quan Quản lý Xuất nhập cảnh và Lưu trú quyết định. Điểm quan trọng: Về cuộc sống trước mắt Cũng có các trường hợp người định trú hoặc người kết hôn với người Nhật có thể nhận được trợ cấp sinh hoạt tại Nhật Bản. (Nơi đăng ký xin trợ cấp là văn phòng phúc lợi xã hội của tỉnh hoặc trụ sở chính quyền thành phố v.v...) Ngoài ra, cũng có trường hợp trẻ em chưa tròn 18 tuổi và mẹ đơn thân có thể vào sống tạm thời trong “Cơ sở hỗ trợ cuộc sống mẹ và con (ký túc xá mẹ và con)”. Sau khi được nhận vào đây, các cơ sở này sẽ tư vấn, hỗ trợ để mẹ và con được ổn định cả về vật chất và tinh thần, đồng thời giúp đỡ để họ có thể sống độc lập.

08/02/2021
Sổ tư vấn file 01: Mang thai và sinh con với người Nhật khi chưa kết hôn

Trong thời gian du học, người xin tư vấn đã sinh con với người yêu người Nhật. Hai người không thể kết hôn, người yêu của cô ấy không công nhận mình là cha của đứa bé. Với sự giúp đỡ của các tổ chức hỗ trợ và luật sư, người xin tư vấn đã nhờ tới toà án, toà đã công nhận anh người Nhật kia là cha của đứa bé. Nhờ thế, cả người xin tư vấn và đứa bé đã xin được tư cách lưu trú ở Nhật. Mục Kết hôn・Ly hôn・Con cái 【Người xin tư vấn】・Du học sinh đang học tại trường tiếng Nhật ・Nữ giới người Việt ・Sống tại tỉnh Aichi Muốn nuôi dạy con nhỏ ở Nhật Bản Xin tư vấn của các tổ chức hỗ trợ Người xin tư vấn đang du học tại trường tiếng Nhật. Tuy nhiên, năm thứ hai ở Nhật Bản, cô gái này phát hiện mình đang có thai 3 tháng. Bố đứa bé là bạn trai người Nhật của cô (người này đang là học sinh trường chuyên môn). Cha mẹ của bạn trai cô phản đối không cho hai người kết hôn, cô gái cũng đã từ bỏ việc kết hôn nhưng cô vẫn muốn sinh và nuôi con tại Nhật Bản nên đã xin tư vấn của trường học và các tổ chức hỗ trợ. Tổ chức Gaikokujin Helpline Tokai, Hội hỗ trợ Tomoiki Việt Nhật và giáo viên ở trường tiếng Nhật đã trợ giúp cho cô. Nội dung trợ giúp Các tổ chức hỗ trợ đã giới thiệu luật sư cho cô gái này và nhờ đó, cô thực hiện được thủ tục thừa nhận cho đứa trẻ. Con của cô được người bố (người Nhật) nhận là con và đã lấy được quốc tịch Nhật Bản. Vì là mẹ của người Nhật nên cô gái đã chuyển được tư cách lưu trú thành “Người định trú”. Hơn nữa, hai mẹ con hiện đang sống tại cơ sở hỗ trợ cuộc sống mẹ và con (kí túc xá mẹ và con), mỗi tháng trang trải cuộc sống bằng vài vạn yên tiền làm thêm baito. Hội hỗ trợ Tomoiki Việt Nhật (tiếp nhận tư vấn từ khắp cả nước) Điểm quan trọng: Việc nhận con và nhập quốc tịch cho đứa trẻ Quốc tịch, tư cách lưu trú Trường hợp nữ giới người nước ngoài sinh con với người Nhật, đứa trẻ đó có thể lấy quốc tịch Nhật Bản. Ngoài ra, nếu không muốn chuyển sang quốc tịch Nhật Bản thì người phụ nữ đó cũng có thể chuyển tư cách lưu trú thành loại “Người kết hôn với người Nhật hoặc tương tự”. Hơn nữa, nếu có lý do chính đáng thì người mẹ có thể chuyển sang tư cách “Người định trú”. Tuy nhiên, trường hợp chưa kết hôn thì đứa trẻ cần phải được người cha (là người Nhật) thừa nhận là con mình. Việc thừa nhận con Trong trường hợp này, vì người yêu cũ của cô gái không thừa nhận đứa trẻ là con mình nên sau khi sinh con, cô đã nộp đơn lên toà án xin phân xử. Theo phân xử của toà, dựa trên kết quả giám định ADN, đứa trẻ đã được xác nhận đúng là con của anh người yêu cũ này. Nhờ vậy, đứa trẻ đã được nhập quốc tịch Nhật Bản. Thận trọng trong việc lựa chọn quốc tịch cho đứa bé Ban đầu, cô được cơ quan hành chính về bảo vệ trẻ em hướng dẫn lên Đại sứ quán Việt Nam tại Nhật Bản làm giấy khai sinh để cho đứa bé được lấy hộ chiếu Việt Nam. Tuy nhiên, một khi đã lấy quốc tịch Việt Nam, nếu sau đó muốn chuyển sang quốc tịch Nhật Bản thì thủ tục sẽ vô cùng phức tạp. Các tổ chức hỗ trợ đã khuyên cô suy nghĩ thật kĩ lưỡng và sau đó, cô đã chọn cho con mình lấy quốc tịch Nhật Bản. Điểm quan trọng: Việc nuôi con Cơ sở hỗ trợ mẹ và con Vài tháng sau khi sinh nở, vì cô gái này không có khả năng tự xoay sở trong cuộc sống nên cơ quan hành chính về bảo vệ trẻ em đã dùng biện pháp cưỡng chế đưa em bé đi nuôi dưỡng. Cô gái vì muốn được sống cùng con nên đã nhờ luật sư do các tổ chức hỗ trợ giới thiệu đứng ra đại diện đàm phán với cơ quan hành chính về bảo vệ trẻ em. Song song với việc đàm phán, luật sư đã tìm kiếm cơ sở hỗ trợ cuộc sống mẹ và con (kí túc xá mẹ và con) chịu tiếp nhận hai mẹ con cô gái. Sau đó, cô gái chuyển từ căn hộ thuê sang sống tại kí túc xá mẹ và con, nhờ vậy, luật sư mới có cơ sở để đàm phán rằng cô “đã có đủ điều kiện đảm bảo cuộc sống và mong cho con được về với mẹ” và cuối cùng đứa bé đã được trả về cho cô. 【Cơ sở hỗ trợ cuộc sống mẹ và con là gì?】 Đây là cơ sở cho phép trẻ em chưa tròn 18 tuổi được tạm thời sống cùng với mẹ đơn thân. Sau khi được nhận vào đây, các cơ sở này sẽ tư vấn, hỗ trợ để mẹ và con được ổn định cả về vật chất và tinh thần, đồng thời giúp đỡ để họ có thể sống độc lập. Nhờ được trợ giúp, cô gái đã được sống cùng con nhỏ của mình Điểm quan trọng: Tư cách lưu trú ① Người định trú Như đã trình bày ở phần trên, nữ giới người nước ngoài sau khi sinh con với người Nhật, nếu có lý do chính đáng thì có thể lấy được tư cách lưu trú “Người định trú”. ② Tư cách lưu trú để có thể làm việc Nếu tìm được công việc ở Nhật Bản thì có thể xin tư cách lưu trú liên quan đến công việc đó. ③ Hoạt động đặc định Trong trường hợp các thủ tục toà án liên quan đến việc thừa nhận con hoặc ly hôn v.v... bị kéo dài, có thể xin tư cách lưu trú “Hoạt động đặc định” để ở lại Nhật Bản phục vụ cho việc phân xử. Tuy nhiên, khi việc phân xử tại toà kết thúc thì sẽ không thể xin gia hạn được tư cách lưu trú này. Trong trường hợp này, cô gái trong câu chuyện đã chuyển đổi tư cách lưu trú từ “Du học sinh” sang “Người định trú”. Trên đây là một số lựa chọn khác nhau để xin tư cách lưu trú, còn việc chấp nhận tư cách lưu trú đó hay không sẽ do Cơ quan Quản lý Xuất nhập cảnh và Lưu trú quyết định.

08/02/2021