Blog

Thẻ lưu trú quan trọng đến mức nào

220104-職務質問-pixta_21974133_M
11/08/2026

By KOKORO (Báo Mainichi; Đơn vị hỗ trợ: Đại sứ quán Nhật Bản tại Việt Nam, v.v.)

Người nước ngoài cư trú tại Nhật Bản trên 3 tháng về nguyên tắc sẽ được cấp “Thẻ lưu trú” (zairyuu kaado). Trên thẻ lưu trú có ghi các thông tin quan trọng như họ tên, ngày tháng năm sinh, quốc tịch/khu vực, tư cách lưu trú, và thời hạn lưu trú của bạn. Để có thể sinh sống một cách an tâm tại Nhật Bản, bạn phải tuân thủ các quy định liên quan đến thẻ lưu trú. Bài viết này sẽ giải thích những quy định cơ bản mà bạn cần biết về thẻ lưu trú.

1. Phải luôn mang theo thẻ lưu trú bên mình

Thẻ lưu trú là loại thẻ rất quan trọng

Về nguyên tắc, người nước ngoài sống tại Nhật Bản hơn ba tháng sẽ được cấp thẻ lưu trú.

Ví dụ, những người lưu trú tại Nhật Bản theo các diện như “Kĩ năng đặc định (tokutei ginou)”, “Thực tập sinh kỹ năng (ginou jisshuu)”, “Đào tạo và việc làm (ikusei shuurou)”, “Kỹ sư/Chuyên gia Nhân văn/Dịch vụ Quốc tế”, “Du học sinh” và “Người phụ thuộc” sẽ được cấp thẻ lưu trú.

Trái lại, những người đến Nhật Bản bằng visa “lưu trú ngắn hạn” hoặc những người có thời gian lưu trú (được hiểu là thời gian lưu trú liên tục tại Nhật Bản) từ ba tháng trở xuống sẽ không được cấp thẻ lưu trú.

Thẻ lưu trú là một loại thẻ quan trọng chứng minh bạn đang sinh sống hợp pháp tại Nhật Bản.

Hơn nữa, bạn có thể nhận được yêu cầu xuất trình thẻ này trong nhiều trường hợp khác nhau, chẳng hạn như khi xin việc, mở tài khoản ngân hàng, ký hợp đồng điện thoại di động hoặc thuê nhà.

Hãy luôn luôn mang theo thẻ lưu trú của bạn.

Người nước ngoài đã được cấp thẻ lưu trú phải luôn mang theo thẻ này khi ra ngoài.

Nếu cảnh sát hoặc nhân viên của Cục quản lý xuất nhập cảnh yêu cầu bạn xuất trình thẻ lưu trú thì bạn phải xuất trình thẻ đó.

Ví dụ, khi bạn đang đi trên đường và gặp cảnh sát, bạn có thể bị giữ lại để hỏi chuyện (các câu hỏi nghiệp vụ). Điều này cũng áp dụng tương tự đối với người Nhật. Khi đó, nếu cảnh sát yêu cầu xuất trình thẻ lưu trú thì bạn phải xuất trình thẻ cho họ.

Nếu bạn để thẻ lưu trú ở nhà khi ra ngoài và không thể xuất trình khi bị thẩm tra thì bạn đã vi phạm nghĩa vụ pháp lý.

Ngoài ra, bản sao hoặc ảnh chụp thẻ lưu trú trên điện thoại thông minh không thể thay thế cho thẻ thật. Bạn phải luôn mang theo thẻ lưu trú bản gốc bên mình.

【Điểm lưu ý】

・ Khi ra ngoài, hãy nhớ luôn mang theo thẻ lưu trú giống như ví tiền hoặc điện thoại thông minh của bạn.

【Hình phạt】

・ Nếu người có thẩm quyền như cảnh sát yêu cầu xuất trình thẻ lưu trú mà không xuất trình dù không có lý do chính đáng thì bạn có thể bị phạt tù từ 1 năm trở xuống hoặc bị phạt tiền lên đến 20 vạn Yên.

2. Hãy thay đổi địa chỉ trên thẻ lưu trú sau khi chuyển nhà

Khi chuyển nhà và thay đổi địa chỉ, bạn hãy làm thủ tục thay đổi địa chỉ tại văn phòng hành chính cấp quận, thị xã, thành phố, thị trấn hoặc làng (gọi chung là Ủy ban hành chính địa phương) ở nơi ở mới. Lúc đó, nếu bạn mang theo thẻ lưu trú, địa chỉ mới sẽ được ghi vào thẻ lưu trú.

Nếu địa chỉ đã thay đổi nhưng bạn vẫn không khai báo, thì có thể bị coi là vi phạm pháp luật. Ngoài ra, các thông báo quan trọng từ Cục quản lý xuất nhập khẩu và lưu trú địa phương cũng có thể không đến được tay bạn.

【Điểm lưu ý】

・ Sau khi chuyển nhà, hãy làm thủ tục thay đổi địa chỉ càng sớm càng tốt. Khi đó, hãy nộp cả thẻ lưu trú tại Ủy ban hành chính địa phương.

3. Khi làm mất thẻ lưu trú

Khi thẻ lưu trú bị mất, bị mất cắp, hoặc bị bẩn, rách đến mức không thể sử dụng được nữa, bạn hãy nộp đơn xin cấp lại tại Cục quản lý xuất nhập cảnh.

Nếu bị mất thẻ lưu trú, trước tiên bạn hãy trình báo với cảnh sát. Sau đó, trong vòng 14 ngày kể từ ngày nhận ra mình đã làm mất thẻ, bạn phải nộp đơn xin cấp lại tại Cục quản lý xuất nhập cảnh gần nhất.

Bạn không được để mặc như vậy với suy nghĩ rằng “biết đâu lát nữa sẽ tìm thấy”.

Thẻ lưu trú là một loại thẻ rất quan trọng để bạn sinh sống tại Nhật Bản. Ngay khi nhận ra đã làm mất thẻ, bạn hãy làm thủ tục càng sớm càng tốt.

【Điểm lưu ý】

・ Khi thẻ lưu trú bị mất hoặc bị mất cắp, về nguyên tắc, bạn phải nộp đơn xin cấp lại trong vòng 14 ngày kể từ ngày biết việc đó. Nếu quá thời hạn này, bạn có thể bị coi là vi phạm pháp luật.

4. Không mượn hoặc cho mượn thẻ lưu trú

Tuyệt đối không được cho mượn thẻ lưu trú

Thẻ lưu trú là loại thẻ chỉ có chính chủ mới có thể sử dụng.

Có thể bạn sẽ gặp trường hợp bị người không có thẻ lưu trú hợp pháp nhờ vả rằng “tôi muốn mượn để dùng khi đi bệnh viện” hoặc “tôi cần mượn vì buổi phỏng vấn xin việc yêu cầu”. Tuy nhiên, tuyệt đối không được cho người khác mượn thẻ lưu trú.

Việc cho mượn thẻ lưu trú bị pháp luật nghiêm cấm. Dù bạn nghĩ rằng việc đó là để giúp đỡ đối phương, nhưng nếu cho mượn thẻ lưu trú, bạn sẽ trở thành người vi phạm pháp luật.

Điều gì sẽ xảy ra nếu bạn cho mượn thẻ lưu trú

Nếu người khác sử dụng thẻ lưu trú của bạn, có nguy cơ thẻ này sẽ bị lạm dụng cho nhiều loại vi phạm khác nhau, chẳng hạn như người đó đi làm việc bất hợp pháp, tự ý mở tài khoản ngân hàng bằng tên của bạn hoặc đăng ký điện thoại di động dưới danh nghĩa của bạn.

Trong trường hợp đó, chính bạn là người cho mượn thẻ lưu trú cũng sẽ bị cuốn vào những rắc rối lớn.

Tất nhiên, việc mượn thẻ lưu trú của người khác cũng là điều không được phép.

Ngay cả với những lý do như “chỉ một thời gian ngắn thôi” hay “chỉ cho đến khi tìm được việc làm”, bạn cũng không được cầm hoặc sử dụng thẻ lưu trú của người khác.

Thẻ lưu trú là một loại thẻ quan trọng mà không ai khác ngoài chính chủ được phép sử dụng.

Một số ví dụ thực tế về việc lạm dụng thẻ lưu trú

・ Một người nước ngoài cư trú bất hợp pháp đã nộp bản sao thẻ lưu trú của người quen cho chỗ làm để tiếp tục
làm việc tại Nhật Bản.
→ Cả bản thân người đó và người cho mượn thẻ lưu trú đều đã bị bắt giữ.

・ Một người đã nộp thẻ lưu trú của người khác (hoặc bản sao của thẻ) tại quầy tiếp đón của bệnh viện để phẫu thuật, sau đó rời đi mà không trả chi phí.
→ Nhiều trường hợp tương tự đã được báo cáo. Trong trường hợp này, người cho mượn thẻ cũng có khả năng bị khép tội.

【Điểm lưu ý】

・ Dù đối phương là gia đình hay bạn bè thân thiết cũng tuyệt đối không được cho mượn thẻ lưu trú.

・ Ngoài ra, cũng không được mượn hoặc giữ thẻ lưu trú của người khác.

【Hình phạt】

・Trường hợp cho người khác mượn thẻ lưu trú hoặc sử dụng thẻ lưu trú mang tên người khác, bạn sẽ vi phạm Luật Kiểm soát xuất nhập cảnh và có thể bị phạt tù từ 1 năm trở xuống hoặc bị phạt tiền lên đến 20 vạn Yên. Ngoài ra, bạn cũng có thể bị cưỡng chế trục xuất về nước.

5. Thẻ lưu trú bị làm giả hoặc bị thay đổi thông tin

Đôi khi bạn có thể bắt gặp thông tin rao bán thẻ lưu trú giả trên mạng xã hội.

“Có cái này là có thể đi làm được”

“Giống hệt thẻ thật nên không sao đâu”

Bạn tuyệt đối không được tin vào những lời nói như vậy.

Việc làm giả thẻ lưu trú đã đành, nhưng ngay cả việc mua, sở hữu, hay sử dụng thẻ lưu trú giả cũng đều là hành vi phạm tội.

Ngoài ra, nếu sử dụng thẻ lưu trú giả để đi làm chính thức hoặc làm thêm, bạn không chỉ gây rắc rối cho chính bản thân mình mà còn gây ảnh hưởng rất lớn đến cả công ty đã tuyển dụng bạn.

【Điểm lưu ý】

・ Mạng xã hội có rất nhiều thông tin sai sự thật. Dù có những lời quảng cáo như “tuyệt đối không bị phát hiện” thì bạn cũng không được tin theo. Tuyệt đối không được đụng vào thẻ lưu trú giả.

6. Khi gặp khó khăn hãy tìm người để thảo luận

Việc làm giả, thay đổi thông tin thẻ lưu trú hay sở hữu loại thẻ lưu trú như vậy đều là hành vi phạm tội

Tuyệt đối không mua thẻ lưu trú đã bị làm giả hoặc bị thay đổi thông tin. Để không rơi vào hoàn cảnh phải mua loại thẻ đó, bạn hãy thảo luận với các cơ quan hành chính hoặc hiệp hội luật sư trước khi bỏ trốn hay trước khi hết hạn lưu trú.

Đối với thực tập sinh kỹ năng, nếu gặp khó khăn, trước tiên hãy thảo luận với cơ quan quản lý (nghiệp đoàn). Nếu vẫn không giải quyết được, bạn hãy gửi tin nhắn cho Cơ quan quản lý thực tập sinh nước ngoài (OTIT).

Trang web của OTIT có thể chuyển đổi sang nhiều ngôn ngữ ngay tại trang chủ. Trên trang web của OTIT cũng có trang để bạn gửi tin nhắn bằng tiếng mẹ đẻ.

external link Trang tư vấn bằng tiếng mẹ đẻ của OTIT

Ngay cả khi vấn đề của bạn không được giải quyết trong một lần tư vấn, xin đừng bỏ cuộc hoặc bỏ trốn. Việc tư vấn với một tổ chức khác có thể sẽ hữu ích trong trường hợp này.

external link Phòng tư vấn thực tập sinh kỹ năng người nước ngoài(Facebook)

external link Hội hỗ trợ Tomoiki Nhật – Việt (E-mail) n.tomoiki@gmail.com

7. Tổng kết

Thẻ lưu trú là một loại thẻ rất quan trọng để bạn sinh sống và làm việc tại Nhật Bản. Việc tuân thủ các quy định liên quan đến thẻ lưu trú cũng chính là cách để bảo vệ bản thân bạn.

Ngay cả trong trường hợp bản thân hay ai đó gặp khó khăn, bạn cũng không được mượn, cho mượn thẻ lưu trú hoặc sử dụng thẻ lưu trú giả. Bởi vì nếu làm những việc như vậy, khả năng cao sẽ cấu thành hành vi phạm tội và bạn cũng phải đối mặt với nguy cơ bị cuốn vào những rắc rối lớn.

Bạn không được coi nhẹ các quy định liên quan đến thẻ lưu trú. Nếu không tuân thủ quy định, bạn có thể phải chịu phạt hoặc trở thành đối tượng bị trục xuất cưỡng chế. Ngoài ra, điều này cũng có thể ảnh hưởng đến các thủ tục sau đó như thay đổi tư cách lưu trú hay gia hạn thời hạn lưu trú.